Connect with us

Bota

Macron kërkon të mbajë jashtë BE-së Ballkanin

Published

on

Njohësit e politikave të Bashkimit Evropian thonë se propozimi i presidentit të Francës, Emmanuel Macron, për krijimin e një organizate të re politike me qëllim të bashkimit të vendeve që ndajnë vlerat e BE-së, por që nuk janë pjesë e bllokut, është një përpjekje e tij për ndaluar zgjerimin e BE-së.

Toby Vogel, analist dhe ekspert për BE-në dhe Ballkanin Perëndimor me bazë në Bruksel, vlerëson se ideja e presidentit Macron nuk do të përkrahet nga shtetet e bllokut.

Përveç që e cilëson propozim të zbehtë dhe me shumë paqartësi, Vogel thotë se Macron përmes kësaj ideje shpërfaq kundërshtimet që ka në raport me anëtarësimin e shteteve të reja në BE.

“Është e qartë se zgjerimi [i BE-së] nuk po shkon askund, sigurisht jo për Ballkanin Perëndimor dhe një nga arsyet për këtë është presidenti [Emmanuel] Macron. Ka qenë ai i cili ka bllokuar, për shembull, hapjen e negociatave të anëtarësimit me Maqedoninë e Veriut dhe Shqipërinë”, thotë Vogel në një intervistë për Radion Evropa e Lirë.

Franca kundërshtoi hapjen e negociatave për Shqipërinë dhe Maqedoninë e Veriut në vitin 2019. Macron tha atëbotë se këto shtete duhej të bënin ende progres.

E, duke folur në Strasburg më 9 Maj në Ditën e Evropës, Macron, kur iu referua kërkesës së Ukrainës për anëtarësim të shpejtë në BE, tha se mund të duhen dekada për të ndodhur diçka e tillë.

Komentet i bëri pasi paraprakisht presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, tha se në qershor planifikon të japë mendim lidhur me kërkesën e Ukrainës për anëtarësim.

Macron është shprehur kundër përshpejtimit të procedurës për Ukrainën, por edhe për shtetet e tjera, me arsyetimin se duhet respektuar standardet.

Në vend të përshpejtimit ai propozoi atë që e quajti “komunitet politik evropian”, që mund të jetë i hapur për shtetet që nuk i janë bashkuar BE-së, sikurse Mbretëria e Bashkuar, e cila është larguar nga blloku.

Vogel mendon se qëllimi i vërtetë i propozimit të presidentit Macron është që ai të paraqitet si mik i Ukrainës, Gjeorgjisë, Moldavisë si dhe vendeve të Ballkanit Perëndimor, shtetet të cilat mëtojnë integrimin në BE, ndërsa në të njëjtën kohë nuk e mbështetë anëtarësimin tyre.

“Tani, ajo që vërtet dyshoj se qëndron pas idesë së Macronit është si të thuash: ne do t’ju japim statusin e kandidatit, por më pas do t’ju lëmë në harresë ku ju në të vërtetë nuk jeni anëtar, por gjithashtu nuk jeni krejtësisht jashtë BE-së… Kjo do të ishte një mënyrë për të mbajtur jashtë [BE-së] Ballkanin Perëndimor dhe Ukrainën dhe të gjithë të tjerët, gjë që unë dyshoj se në fund është ajo që ai [Macron] dëshiron në të vërtetë”, thekson Vogel.

Presidenti francez, Macron, si dhe zyrtarët francezë në përgjithësi kanë mbajtur qëndrime kundërshtuese në raport me anëtarësimin e shteteve të tjera në bllokun evropian.

Franca prej vitesh e kundërshton edhe procesin e liberalizimit të vizave për Kosovën, ndonëse janë plotësuar të gjitha kriteret që BE-ja i kishte vënë në udhërrëfyes.

Weber: Asgjë më shumë se një alternativë e zgjerimit

Bodo Weber, ekspert për Ballkanin dhe bashkëpunëtor i lartë i Këshillit për Politikat e Demokratizimit në Berlin, e sheh idenë e prezantuar nga presidenti francez më shumë si një tendencë për të shuar procesin e zgjerimit.

“Mendoj se ajo çfarë ai [Emmanuel Macron] po propozon këtu parimisht,[është] një alternativë e procesit të zgjerimit të BE-së edhe pse ai e ka shmangur që ta thotë këtë. Ai është i gatshëm për të gjetur një format që do ta zhdukte çështjen e zgjerimit të BE-së”, thotë Weber.

Weber thotë se është e qartë që brenda shteteve të BE-së ka mospajtime të mëdha sa i takon zgjerimit të mëtejmë të bllokut.

Ideja e Macronit është mirëpritur nga kancelari gjerman, Olaf Scholz, i cili e përshkroi atë si “një sugjerim mjaft interesant për t’u përballur me sfidën më të madhe me të cilën përballemi”. Mirwpo, i dërguari Special i Gjermanisë për Ballkanin Perëndimor, Manuel Sarrazin, më 10 maj në Beograd në një intervistë për agjencinë Tanjug ka thënë se “Gjermania dëshiron që të gjitha shtetet e Ballkanit Perëndimor të kenë një të ardhme në BE”.

Duke iu referuar deklarimit të Sarrazinit, Weber thotë se Qeveria gjermane është kundër një anëtarësimi të kategorisë së dytë në veçanti për vendet e Ballkanit Perëndimor.

“Pra, Qeveria gjermane e ka kuptuar mjaft mirë se çfarë po synon zotëri Macron dhe ka mospajtime në mes të Francës dhe Gjermanisë sa i takon zgjerimit të BE-së, pasi Gjermania vazhdon të qëndrojë te mbështetja e perspektivës për anëtarësim në BE nisur nga vendet e Ballkanit Perëndimor”, thotë Weber.

Ai shton se BE-ja ka nevojë ta rimendojë procesin e zgjerimit dhe se nuk është i nevojshëm asnjë mekanizëm tjetër, sidomos për vendet e Ballkanit Perëndimor, pasi edhe ashtu ka pasur iniciativa të ndryshme që nuk janë treguar efikase përfshirë këtu Procesin e Berlinit si dhe idenë rajonale Ballkani i Hapur.

Procesi i Berlinit është një nismë e disa shteteve anëtare të BE-së, nën udhëheqjen gjermane, që kishte për qëllim rritjen e bashkëpunimit me shtetet e Ballkanit Perëndimor, si dhe promovimin e bashkëpunimit rajonal dhe perspektivës evropiane të rajonit.

Ballkani i Hapur ishte një ide që gjeti përkrahje të fuqishme në Serbi dhe Shqipëri dhe Maqedoni të Veriut. Ballkani i Hapur u prezantua si alternativë e vendeve të rajonit përmes së cilës ideja ishte të krijohej një zonë e përbashkët politike dhe ekonomike.

Kjo iniciativë nuk gjeti mbështetje në Kosovë, Mal të Zi, si dhe Bosnje e Hercegovinë.

Si u komentua propozimi në rajon?

Qeveritë në Kosovë, Shqipëri, Mal të Zi dhe Bosnje e Hercegovinë nuk e kanë komentuar propozimin e presidentit francez, Macron. Por, mendime rreth iniciativës kanë dhënë në Serbi dhe Maqedoni të Veriut.

Më 10 maj, presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiq, tha se nuk ka biseduar me presidentin e rizgjedhur të Francës për më shumë se një muaj dhe se nuk do të ndërhyjë në mënyrat e vendimmarrjes brenda Bashkimit Evropian.

“Do të doja të dëgjoja se cili është plani i tij përfundimtar që të mund të deklarohem”, tha Vuçiq në një paraqitje para mediave në Serbi.

Propozimi i Macronit është mirëpritur në Maqedoni të Veriut.

Zëdhënësi i Qeverisë maqedonase, Dushko Arsovski, tha të mërkurën më 11 maj se propozimi është “një mundësi të shkëlqyer për bashkimin e vendeve që nuk arritën të anëtarësohen në bllok ose nuk deshën në një moment të caktuar, duke pasur parasysh situatën e re gjeopolitike”.

Ndërkohë, ministri i Punëve të Jashtme i Maqedonisë së Veriut, Besnik Osmani, tha se propozimi i Macronit më shumë ka të bëjë më Ukrainën, Gjeorgjinë dhe Moldavinë, por jo edhe me Ballkanin Perëndimor.

Ku është rajoni në procesin e anëtarësimit?

Maqedonia e Veriut ka aplikuar për anëtarësim në BE në vitin 2004. Ka vetëm statusin e vendit kandidat. Ende nuk i ka hapur negociatat për anëtarësim.

Shqipëria ka aplikuar për anëtarësim në vitin 2009, është shtet kandidat, por ende nuk i ka hapur negociatat për anëtarësim.

Mali i Zi është vend kandidat dhe ka aplikuar për pranim në BE në vitin 2008.

Serbia, po ashtu, është shtet kandidat dhe ka aplikuar për pranim në BE në vitin 2009.

Kosova dhe Bosnje e Hercegovina janë një hap më pas. Kanë statusin vetëm të shtetit kandidat potencial.

Statusi i vendit kandidat jepet nga Këshilli Evropian në bazë të një opinioni të Komisionit Evropian, të hartuar pas aplikimit për anëtarësim në BE.

Vendet kandidate potenciale janë ato vende që potencialisht mund të aplikojnë për anëtarësim në BE.

Bota

Çdo ditë vdesin deri në 100 ushtarë ukrainas, numërohen 8 milionë refugjatë

Published

on

By

Lufta në Ukrainë ka arritur në ditën e saj të 89-të. Moska këmbëngul që të vijojnë sërish me negociatat për t’i dhënë fund luftës, ndërsa Kievi thekson se nuk do të heqin dorë nga territoret e tyre.

Këshilltari i Volodymyr Zelensky, Mykhailo Podolyak, në një intervistë për Reuters tha se Kievi nuk është i gatshëm të bëjë lëshime territoriale. “Lufta nuk do të ndalet përgjithmonë, thjesht për pak kohë. Pas një kohe, me një intensitet të ri, rusët do të pajisen me armët e tyre, do të forcojnë fuqinë punëtore dhe do të punojnë për gabimet e tyre, do të modernizohen pak, duke shkarkuar shumë gjeneralë. Dhe ata do të fillojnë një ofensivë të re, edhe më të përgjakshme dhe në shkallë të gjerë”, tha ai.

Sa i përket negociatave theksoi se rifillimi i procesit të paqes mund të bëhet vetëm nëse forcat ruse largohen nga vendi. Ndërsa presidenti Volodymyr Zelensky, në mesazhin e tij gjatë natës tha se po vdesin çdo ditë deri në 100 ushtarë ukrainas.

Trupat ruse janë përpjekur të thyejnë linjat mbrojtëse të forcave ukrainase dhe të arrijnë kufijtë administrativë të rajonit lindor të Luhanskut, thotë ushtria e Ukrainës në raportin e saj të fundit të hënën në mëngjes.

“Rusët i kanë fokusuar përpjekjet e tyre drejt qytetit të Severodonetsk”, thotë Shtabi i Përgjithshëm i Forcave të Armatosura të Ukrainës.

Ai shton se “armiku” ka intensifikuar përdorimin e avionëve të tij për të shkatërruar infrastrukturën kritike të Ukrainës në fushën e operacioneve luftarake aktive.

Forcat e Ukrainës kanë zmbrapsur 11 sulme të armikut në lindje gjatë 24 orëve të fundit, shton raporti.

Johnson bisedë telefonike me Zelenskyn: Britania e Madhe do të sigurojë që Ukraina të mund të eksportojë në pjesën tjetër të botës

1652969029_Capture.JPGKryeministri i Mbretërisë së Bashkuar Boris Johnson do të “dyfishojë përpjekjet për të ofruar ushqim jetik dhe ndihmë humanitare” për Ukrainën, tha zyra e tij të dielën.

Gjatë një bisede telefonike me presidentin ukrainas Volodymyr Zelensky, Johnson foli për bllokadën “e neveritshme” të qytetit kryesor port të Odesa, sipas deklaratës. Kryeministri do të punojë për të “siguruar që vendi të jetë në gjendje të eksportojë në pjesën tjetër të botës”, sipas një deklarate të 10 Doëning Street.

“Udhëheqësit ranë dakord për nevojën që komuniteti ndërkombëtar të mbetet i bashkuar në dënimin e barbarizmit të Putinit”, tha Doëning Street.

“Çdo vend ka për detyrë të ndihmojë Ukrainën në luftën e saj për liri, si tani ashtu edhe në planin afatgjatë”. Ai përsëriti se populli britanik është “1000% prapa popullit të Ukrainës”, tha Johnson

OKB: Më shumë se 8 milionë të larguar nga lufta në Ukrainë

Shifra të reja befasuese nga OKB-ja tregojnë se lufta në Ukrainë ka zhvendosur më shumë se 8 milionë njerëz.

Më shumë se 6 milionë lëvizje refugjatësh nga Ukraina janë regjistruar.

Sipas të dhënave të reja nga UNHCR, Agjencia e OKB-së për Refugjatët, numri i njerëzve të detyruar të ikin nga konflikti, dhuna, shkeljet e të drejtave të njeriut dhe persekutimi në mbarë botën tani ka kaluar kufirin prej 100 milionë për herë të parë në rekord, i nxitur nga konflikti në Ukrainë. dhe luftëra të tjera vdekjeprurëse.

Continue Reading

Bota

Ukraina nuk mendon të ketë armëpushim me Rusinë

Published

on

By

Ukraina përjashtoi mundësinë e një armëpushimi ose lëshimi territorial ndaj Moskës, ndërsa Rusia intensifikoi sulmin e saj në rajonin lindor të Donbasit dhe ndërpreu dërgimin e gazit në Finlandë, në reagimin e fundit ndaj sanksioneve perëndimore dhe izolimit të saj gjithnjë e më të thellë në skenën ndërkombëtare.

Negociatori kryesor i Ukrainës, përjashtoi mundësinë e një armëpushimi ose një marrëveshjeje me Moskën që do përfshinte dhënie territori.

Lëshimet do të jepnin efektin e kundërt, sepse Rusia do të godiste më fort pas çdo ndërprerjeje luftimesh, tha këshilltari i presidentit Zelenskiy, Mykhailo Podolyak.

Thirrjet e fundit për një armëpushim të menjëhershëm kishin ardhur nga Sekretari amerikan i Mbrojtjes, Lloyd Austin dhe kryeministri italian Mario Draghi.

Rusia po kryen një ofensivë madhore në Luhansk, një nga dy provincat e rajonit të Donbasit.

Separatistët e mbështetur nga Rusia kontrollonin pjesë të Luhanskut dhe provincës fqinje Donetsk që përpara agresionit që filloi më 24 shkurt, por Moska synon të marrë nën kontroll territorin që është ende në duart e ukrainasve.

Në vijën e frontit të Donetskut, forcat ruse po përpiqeshin të çanin mbrojtjen e Ukrainës për të arritur në kufijtë administrativë të rajonit të Luhanskut, ndërsa më në veri ata vazhduan bombardimet e rënda të Sievierodonetskut dhe Lysychanskut, tha shtabi i përgjithshëm i Ukrainës të dielën.

Përfundimi i luftimeve në Mariupol, qyteti më i madh që Rusia ka marrë nën kontroll, i dha presidentit rus Vladimir Putin një fitore të rrallë pas një sërë frenimesh pas gati tre muajsh luftime.

Continue Reading

Bota

Lija e Majmunëve, vdekshmëria dhe kush rrezikohet më tepër

Published

on

By

80 pacientët me linë e majmunëve në Evropë dhe Amerikë janë infektuar me llojin e Afrikës Perëndimore.

Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH) ka njoftuar se aktualisht janë tetëdhjetë raste të konfirmuara të lisë së majmunëve në 11 vende, si dhe disa dhjetëra raste të dyshuara. Tre infeksione u diagnostikuan edhe në Itali, në Institutin Kombëtar të Sëmundjeve Infektive (INMI) “Lazzaro Spallanzani” në Romë. Burimi i këtyre shpërthimeve, të konsideruara anormale nga ekspertët për shkak të endemisë së sëmundjes, nuk është përcaktuar ende: ndër shkaqet e mundshme të përmendura nga shkencëtarët janë tufa kafshësh të egra të infektuara; një mutacion në patogjen që e ka bërë më të lehtë infektimin e njerëzve; një efikasitet më i ulët i sistemit imunitar, ndoshta i lidhur me pandeminë COVID-19. Megjithatë, për momentin nuk ka siguri.

Megjithatë, dimë se lloji më pak agresiv i virusit të lisë së majmunit, i karakterizuar nga vdekshmëria më e ulët, po qarkullon në Evropë dhe Amerikë.

Vdekshmëria e lisë së majmunëve
Siç specifikohet në një dokument nga Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH), ekzistojnë dy linja kryesore të virusit që shkakton linë e majmunëve, një patogjen i ADN-së që i përket gjinisë Orthopoxvirus (familja Poxviridae): e para është kladi i Afrikës Perëndimore, ai i gjetur edhe në dhjetëra raste në Evropë dhe Amerikë; e dyta është pellgu i Kongos / Kladi i Afrikës Qendrore. Dallimi thelbësor midis dy llojeve qëndron në faktin se i dyti është dukshëm më vdekjeprurës se tjetri. OBSH saktëson se shkalla e vdekjes për kladin e Afrikës Perëndimore është 1 për qind, ndërsa për atë të Kongos mund të arrijë deri në 10 për qind. Një artikull tjetër i OBSH-së thotë se shkalla e vdekshmërisë së lisë së majmunëve ka qëndruar në 3 deri në 6 përqind në vitet e fundit, por nuk specifikon prejardhjen e përfshirë. Sipas artikullit “Monkeypox: Çfarë dimë për shpërthimet në Evropë dhe Amerikën e Veriut?” botuar në revistën shkencore autoritative The British Medical Journal, duke cituar të dhëna nga Qendra Evropiane për Parandalimin dhe Kontrollin e Sëmundjeve (ECDC), kladi i Afrikës Perëndimore do të kishte një shkallë vdekjeje prej 3.6 për qind, bazuar në atë që doli nga studimet e kryera në kontinentin afrikan.

Megjithatë, ekspertët nënvizojnë se në vendet perëndimore shkalla e vdekshmërisë sigurisht që do të ishte më e ulët, për shkak të kujdesit shëndetësor modern dhe gjendjes më të mirë shëndetësore/ushqyese të popullsisë.

Kush ka rrezik më të madh?
The British Medical Journal specifikon se vdekshmëria e lisë së majmunit – që të mos ngatërrohet me linë e njeriut, shumë më vdekjeprurëse, por tashmë e zhdukur – është më e lartë tek fëmijët, të rinjtë dhe te subjektet me mangësi në sistemin imunitar (imunokompromentuar) . Një studim i kryer me 300 pacientë në Republikën Demokratike të Kongos, ku qarkullon kladi më agresiv, zbuloi se shkalla e përgjithshme e vdekshmërisë ishte 10 për qind, e njëjta shifër e treguar nga OBSH, megjithatë, fëmijët që nuk mbroheshin nga vaksina ishin deri në 20 për qind. Duhet pasur parasysh se popullata e moshuar/rritur në Perëndim mbrohet nga vaksina kundër lisë, e cila vlen edhe kundër lisë së majmunëve. Efektiviteti do të ishte rreth 85 për qind, sipas të dhënave të OBSH-së. Gjatë një shpërthimi të mëparshëm në vitin 2003 në Shtetet e Bashkuara, me rreth 80 raste të diagnostikuara nga kontakti me qentë e infektuar, kishte vetëm dy raste të rënda, njëri prej të cilëve zhvilloi encefalit. Asnjë nga pacientët nuk humbi jetën. Ekspertët nënvizojnë se rreziku për popullatën e përgjithshme mbetet shumë i ulët, por sigurisht që situata duhet monitoruar, edhe duke qenë se origjina e shpërthimeve nuk është identifikuar

Continue Reading

Bota

Regjimit të Putin po i vjen fundi’, Zyrtarët e lartë të sigurisë ruse: Lufta është e humbur

Published

on

By

Zyrtarët e lartë të sigurisë ruse mendojnë se lufta në Ukrainë është “e humbur”, duke sugjeruar se regjimit të Vladimir Putinit mund t’i vijë fundi, sipas një eksperti për kërcënimet e sigurisë të lidhura me Rusinë.

“Elita e informuar” brenda forcave të sigurisë “e kupton se lufta është e humbur”, citohet të ketë thënë hetuesi kryesor i Bellingcat për Rusinë, Christo Grozev në një intervistë për Radio Liberty.

Për të pasur një shans për të fituar luftën, tha Grozev, presidenti rus do të kishte nevojë për mobilizim të plotë, por kjo do të shkaktonte probleme për të brenda vendit.

Mobilizimi masiv do të çonte në një “shpërthim social” në Rusi, shtoi Grozev, sipas shkrimit të Metro, të cilit i është referuar edhe Business Insider.

 

Në këtë drejtim, ka nga ata në rrethin e ngushtë të Putinit që mund t’i bëjnë presion atij të përdorë armë bërthamore ose kimike, vazhdoi Grozev, por të tjerët do të thonë “mjaft është mjaft”.

 

Këta njerëz do të thoshin “është më mirë të mos humbim edhe 10,000 jetë të ushtarëve dhe oficerëve tanë”, citohet të ketë thënë më tej Grozev.

Megjithëse shifrat e sakta nuk janë të disponueshme, vlerësohet se mijëra ushtarakë rusë kanë vdekur në ofensivën brutale të vendit në Ukrainë.
Madje, sipas Ministrisë së Mbrojtjes të Mbretërisë së Bashkuar, Rusia ka humbur një të tretën e forcave të saj.

Zyrtarët perëndimorë thonë se Rusia, duke u përballur me pengesa ushtarake, po humbet vrullin ndërsa lufta në Ukrainë vazhdon.

Dhe Grozev ka thënë se zyrtarët e sigurisë në FSB, të cilët e dinë se sa ushtarë rusë kanë vdekur, mendojnë se Putini po humbet kontrollin e tij në pushtet.
“Këto janë ato pjesë të forcave të sigurisë që i dinë rreziqet për regjimin dhe ata vetë tani po përgatite për të ardhmen e tyre”, ka thënë më tej ai, për Metro.

Ditë më parë, shefi i inteligjencës ushtarake të Ukrainës kishte thënë për Sky News se një grusht shteti për të rrëzuar Putinin tashmë është duke u zhvilluar.
“Është e pamund

Continue Reading

Bota

Rusia vazhdon të ‘hakmerret’, i ndërpret energjinë elektrike Lituanis

Published

on

By

Këtë të diel, Moska ndaloi furnizimin me energji elektrike ndaj Lituanisë, vend ky që e shpalli Rusinë, shtet terrorist ditë më parë.

Rusia po përdor armën e fortë të saj, atë të energjisë për t’ia ndaluar shteteve jo-miqësore të saj, kryesisht në Evropë.

Rusia ka nisur një ofensivë anti-sanksione kundër shteteve jo-miqësore evropiane.

Pas ndërprerjes së furnizimit me energji elektrike ndaj Finlandës, të dielën e njëjta goditja ka ardhur për Lituaninë.

Continue Reading
Advertisement
Advertisement

TRENDING