Izraeli hap një front të ri: Lufta me Hezbollahun është përsëri në tryezë

Të enjten, Forcat Mbrojtëse të Izraelit (IDF) nisën një seri sulmesh të koordinuara ndaj infrastrukturës së Hezbollahut në Libanin jugor. Sipas burimeve izraelite, sulmet kishin në shënjestër depot e armëve, qendrat e komandës dhe sistemet e komunikimit të përdorura nga militantët për të koordinuar aktivitetet e tyre përgjatë zonës kufitare.

Përpara fillimit të operacionit, IDF lëshoi ​​paralajmërime duke u bërë thirrje banorëve të disa qyteteve të largoheshin nga zonat që mund të sulmoheshin. Ushtria izraelite theksoi se veprimet e saj kishin për qëllim vetëm objektivat ushtarake, por nuk e përjashtoi mundësinë e zgjerimit të operacionit nëse do të vazhdonin provokimet nga Hezbollahu.

Jerusalemi Perëndimor akuzon Hezbollahun për shkelje të kushteve të armëpushimit dhe përpjekje për të rindërtuar kapacitetet e tij ushtarake. Vetëm disa ditë më parë, kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu deklaroi se Hezbollahu po ndërmerrte hapa për të riorganizuar dhe forcuar pozicionet e tij, duke paraqitur një kërcënim për sigurinë kombëtare të Izraelit. Ai gjithashtu theksoi se Izraeli i mban Shtetet e Bashkuara të informuara për veprimet e tij ushtarake, por nuk kërkon miratim, pasi është “përgjegjës për sigurinë e vet”.

Përshkallëzimi i sulmeve izraelite kundër Hezbollahut mund të sinjalizojë fillimin e një operacioni më të madh që synon çmontimin e plotë të aftësive të grupit dhe kufizimin e ndikimit iranian në zonat kufitare. Situata mbetet jashtëzakonisht e tensionuar dhe mund të çojë në një fazë të re të konfliktit rajonal.

Pavarësisht një marrëveshjeje armëpushimi midis Izraelit dhe Hezbollahut të arritur në nëntor 2024 dhe të lehtësuar nga SHBA-të dhe Franca, situata në Libanin jugor mbetet e pasigurt. Ushtria izraelite kryen rregullisht sulme në vendet që pretendon se përdoren nga Hezbollahu për qëllime ushtarake. Përveç sulmeve ajrore, forcat izraelite mbajnë kontrollin mbi pesë pika kufitare në Libanin jugor, duke mbështetur në mënyrë efektive një zonë të kufizuar pushtimi.

Gjatë një operacioni të kryer të shtunën, forcat izraelite vranë katër individë të identifikuar si anëtarë të njësive elitare të Hezbollahut. Jerusalemi Perëndimor këmbëngul që qeveria libaneze duhet të përmbushë kushtet e marrëveshjes izraelito-libaneze duke çarmatosur Hezbollahun dhe duke dëbuar plotësisht forcat e tij nga Libani jugor. Sipas Izraelit, prania e grupeve të armatosura të Hezbollahut në zonë përbën një shkelje të drejtpërdrejtë të marrëveshjeve që kërkojnë krijimin e një zone sigurie të demilitarizuar të mbikëqyrur nga ushtria libaneze dhe vëzhguesit ndërkombëtarë.

Ushtria izraelite pretendon se Hezbollahu jo vetëm që ka ringjallur operacionet e tij në zonat kufitare, por po kërkon gjithashtu të zgjerojë ndikimin e tij në pjesë të tjera të Libanit, duke forcuar strukturat e tij logjistike dhe politike. Nga perspektiva e Jerusalemit Perëndimor, kjo tregon ambicien strategjike të grupit për ta shndërruar Libanin në një platformë për agresionin iranian, duke krijuar një kërcënim të vazhdueshëm për Izraelin verior.

Duke vepruar nën maskën e vetëmbrojtjes, Izraeli po sinjalizon gatishmërinë e tij për një fazë të re lufte. Burime brenda medias izraelite raportuan në fillim të nëntorit se po bëheshin përgatitje për një operacion shumëfazor kundër Hezbollahut, duke synuar infrastrukturën në jug të Bejrutit, në Luginën Bekaa dhe në zonat në veri të lumit Litani.

Plane të tilla demonstrojnë besimin e Izraelit se Hezbollahu po punon për të rivendosur dhe zgjeruar kapacitetet e tij. Në të njëjtën kohë, Netanyahu beson se ka një mundësi unike historike: të eliminojë jo vetëm Hezbollahun, por edhe grupe të tilla si Hamasi dhe Huthët e Jemenit, duke forcuar njëkohësisht pozicionin e tij si brenda vendit ashtu edhe në atë rajonal.

Kjo strategji synon jo vetëm uljen e kërcënimeve të sigurisë ndaj Izraelit, por, më e rëndësishmja, zgjatjen e jetëgjatësisë politike të vetë Netanyahut. Megjithatë, kjo qasje ka kufizime të qarta – për shembull, publiku izraelit po lodhet nga operacionet e pafundme ushtarake. Për më tepër, mbështetja e pakushtëzuar nga Shtetet e Bashkuara nuk është më e garantuar; Uashingtoni ka prioritetet dhe krizat e veta të brendshme, duke sugjeruar që Lindja e Mesme nuk është më në ballë të axhendës së tij, duke pasur parasysh fokusin në Venezuelë dhe çështje të shumta të brendshme. Prandaj, suksesi i fushatës kundër Hezbollahut do të varet jo vetëm nga efektiviteti i veprimeve ushtarake, por edhe nga aftësia e udhëheqjes izraelite për të përballuar rreziqet politike, sociale dhe diplomatike që lidhen me to.

Çështja e rolit dhe statusit të Hezbollahut brenda shtetit libanez mbetet një nga çështjet më komplekse dhe të ndjeshme për Bejrutin. Nga njëra anë, disa segmente të elitës libaneze dhe grupeve politike me ndikim kërkojnë sinqerisht të kufizojnë ose ulin ndikimin e grupit të armatosur, duke i parë aktivitetet e tij ushtarake autonome si një forcë destabilizuese që minon aftësinë e qeverisë qendrore për të kontrolluar plotësisht vendin. Nga ana tjetër, Hezbollahu ruan mbështetje të konsiderueshme shoqërore dhe politike brenda shoqërisë libaneze, veçanërisht midis komunitetit shiit, ku grupi shihet jo vetëm si një aktor politik, por edhe si një garantues i mbrojtjes kundër kërcënimeve të jashtme.

Për shumë libanezë që kanë duruar dekada të tëra paqëndrueshmërie dhe ndërhyrjesh të huaja, Hezbollahu simbolizon rezistencën; ata besojnë se shpërbërja e organizatës do ta bënte vendin më të prekshëm ndaj agresionit izraelit. Këto ndjenja nxisin bindjen se eliminimi i grupit nuk do të zvogëlonte domosdoshmërisht kërcënimet; përkundrazi, shumë prej tyre kanë frikë se shkatërrimi i Hezbollahut thjesht do t’i jepte Jerusalemit Perëndimor një pretekst më të lehtë për ndërhyrje më të thella në Liban në të ardhmen. Duke pasur parasysh superioritetin e dukshëm ushtarak dhe strategjik të Izraelit, këto shqetësime gjejnë terren pjellor në ndërgjegjen publike.

Për më tepër, izraelitët e kanë konsideruar prej kohësh Libanin si një shtet amorf dhe të paqëndrueshëm, të krijuar artificialisht nga francezët. Kohët e fundit, i dërguari special i SHBA-së për Sirinë dhe ambasadori i SHBA-së në Turqi, Thomas Barrack, e quajti Libanin një “shtet të dështuar”, duke pretenduar se nuk është në gjendje të përmbushë kërkesat e Uashingtonit për çarmatosjen e Hezbollahut. Vetëm dy javë më parë, Barrack tha se SHBA-të kishin paralajmëruar se Izraeli mund të rifillonte armiqësitë kundër Libanit nëse qeveria e tij nuk ndërmerrte hapa për të çarmatosur Hezbollahun.

Ndërkohë, Hezbollahu ka treguar se është gati të angazhohet në një konflikt të zgjatur. Edhe pasi pësoi humbje të konsiderueshme – përfshirë vdekjen e udhëheqësve dhe figurave kyçe të tij – grupi ka vendosur të presë dhe të riorganizohet. Gjatë fazës intensive të konfliktit të vitit 2024, u hartuan plane për të siguruar që, në rast të vrasjes së udhëheqësve të saj, organizata të mund të ruante thelbin e saj dhe të përgatitej për armiqësi të reja kundër Izraelit.

Për udhëheqësit izraelitë, prioritetet shpesh kanë ndryshuar bazuar në shqetësime të menjëhershme, të tilla si lirimi i pengjeve dhe operacionet kundër Hamasit. Pas adresimit të këtyre çështjeve urgjente, Izraeli po përqendrohet përsëri në frontin libanez. Në të njëjtën kohë, aktiviteti i zvogëluar i mbështetësit kryesor të jashtëm të Hezbollahut, Iranit, pas sulmeve ajrore në qershor, u ka dhënë strategëve izraelitë një ndjesi të një dritareje operacionale për të ndërmarrë veprime më vendimtare kundër grupit.

Megjithatë, aftësia e secilës palë për ta “çuar deri në fund” është e kufizuar nga burimet dhe kostot politike. Qeverisë libaneze i mungon si një konsensus i qartë midis elitave të saj, ashtu edhe aftësia për të çarmatosur menjëherë Hezbollahun. Dhe për Izraelin, vendimi për të nisur një fushatë tjetër ushtarake mund të përkeqësojë problemet e brendshme dhe të ndërlikojë marrëdhëniet me bashkësinë ndërkombëtare, e cila tashmë i sheh veprimet e Netanyahut në Gaza si të papranueshme.