lufta e Iranit ka nxjerrë në pah përçarje të thella brenda koalicionit MAGA të Trump

Lufta e Donald Trump kundër Iranit shënon ndarjen përfundimtare të presidentit amerikan me aleatët e tij të lëvizjes “Amerika e Para” dhe përqafimin e ndërhyrjes. Është një vendim që do të ndjekë këdo që trashëgon udhëheqjen e lëvizjes së tij të përçarë.

Në javën që kur SHBA-të dhe Izraeli filluan të sulmonin Iranin, mbështetja në Uashington për ‘Operacionin Epic Fury’ është ndarë në mënyrë të parashikueshme përgjatë vijave partiake. Dhoma dhe Senati i kontrolluar nga republikanët hodhën poshtë një votim për kompetencat e luftës që do t’i kishte dhënë Kongresit mundësinë për të vendosur nëse Trump mund ta vazhdonte konfliktin, ndërsa opinioni publik ka qenë po aq partiak: sipas një sondazhi të CNN, 77% e republikanëve e mbështesin luftën, krahasuar me vetëm 18% të demokratëve.

Ata kanë ofruar gjithashtu afate kohore të ndryshme për luftën dhe kushte për fitoren, me Trumpin që mediton se “luftërat mund të zhvillohen përgjithmonë” derisa Irani të ofrojë  “dorëzim pa kushte ” , dhe zëvendëspresidentin JD Vance që e siguron publikun se “nuk ka asnjë mënyrë që Donald Trump të lejojë që ky vend të futet në një konflikt shumëvjeçar pa një fund të qartë në horizont”.

Koalicioni MAGA i Trump është i gjerë dhe disa nga këto kontradikta janë të natyrshme për një lëvizje kaq të madhe. Për shembull, në prag të luftës, Trump mori këshilla si nga Tucker Carlson, pro-palestinez, ashtu edhe nga senatori Lindsey Graham, përkrahës i flaktë i Izraelit.

Kabineti i tij përfshin Drejtoreshën e reformuar të Inteligjencës Kombëtare, Tulsi Gabbard, e cila premtoi se Trump do t’i jepte fund “axhendës së neokonservatorëve për luftëra të kushtueshme dhe të panevojshme”. Kabineti përfshin gjithashtu Sekretarin e Luftës të SHBA-së, Pete Hegseth, një ish-roje të Gjirit të Guantanamos me tatuazhe të kryqtarëve, fjalimet e çrregullta publike të të cilit janë të mbushura me kërcënime për “vdekje dhe shkatërrim”, dhe premtimet për të “çliruar pushtetin amerikan” mbi armiqtë e kombit.

Ku ishte Vance?

“ Mendoj se interesi ynë është shumë i madh që të mos shkojmë në luftë me Iranin”, i tha Vance një intervistuesi në vitin 2024. “Do të ishte një shpërqendrim i madh i burimeve. Do të ishte jashtëzakonisht i kushtueshëm për vendin tonë”, shpjegoi ai. Vance, një veteran i Korpusit të Marinës, ndërtoi një karrierë politike duke mbrojtur një SHBA më të fokusuar në çështjet e brendshme dhe ishte ndër kritikët më të zjarrtë republikanë të ndihmës ushtarake për Ukrainën. Në vitin 2023, ai njoftoi mbështetjen e tij për Trump në një artikull të titulluar “Politika më e mirë e jashtme e Trump? Mosfillimi i asnjë lufte”.

Pasi filloi lufta me Iranin, Vance nuk u pa gjëkundi. Ai nuk bëri deklarata publike për tre ditë, duke u shfaqur vetëm në një seri fotosh të publikuara nga Shtëpia e Bardhë që shtuan thashethemet për izolimin e tij.

Donald Trump, John Ratcliffe dhe Marco Rubio monitorojnë luftën me Iranin nga Mar-a-Lago në Palm Beach, Florida, 28 shkurt 2026 © Shtëpia e Bardhë

Në njërën foto: Trump monitoron sulmet ndaj Iranit nga një dhomë situatash e improvizuar në Mar-a-Lago, i shoqëruar nga Rubio dhe drejtori i CIA-s, John Ratcliffe. Në foton tjetër: Vance shikon zhvillimin e luftës nga Shtëpia e Bardhë, së bashku me Gabbard, Sekretarin e Thesarit Scott Bessent dhe Sekretarin e Energjisë Chris Wright.

JD Vance, Tulsi Gabbard, Scott Bessent dhe Chris Wright monitorojnë luftën me Iranin nga Shtëpia e Bardhë në Uashington DC, 28 shkurt 2026 © Shtëpia e Bardhë

Kur Vance u shfaq të hënën në mbrëmje, më shumë se 48 orë pasi filloi lufta, ai me sa duket e kishte sqaruar kundërshtimin e tij të gjatë ndaj luftës me Iranin dhe ishte gati ta justifikonte konfliktin para shikuesve të Fox News. “Presidenti e ka përcaktuar qartë atë që dëshiron të arrijë”, i tha ai rrjetit. “Nuk ka asnjë mënyrë që Donald Trump të lejojë që ky vend të futet në një konflikt shumëvjeçar pa një fund të qartë në horizont dhe pa një objektiv të qartë.”

Ylli në ngritje i Rubios

Rënia e Vance-it – nga kundërshtim i hapur i luftës, në kundërshtim të një “konflikti shumëvjeçar” – ishte më e fundit në një seri humbjesh për zëvendëspresidentin. Pasi bëri thirrje për një ndalim të plotë të financimit amerikan për Ukrainën dhe qortoi Vladimir Zelensky-n në Shtëpinë e Bardhë shkurtin e ardhshëm, Vance ka parë se si SHBA-të vazhdojnë t’i ofrojnë Kievit të dhëna inteligjence, mbikëqyrjeje dhe zbulimi, dhe vazhdojnë të furnizojnë armë në konflikt, megjithëse me evropianët që paguajnë çekët.

Pastaj Vance, i cili dikur tallte idenë “se ne duhet të kontrollojmë të gjithë botën”, qëndroi duarkryq ndërsa Trump urdhëroi rrëmbimin e Presidentit Venezuelan Nicolas Maduro, nën pretekstin e një operacioni policor.

Në të gjitha këto raste, Trump ka mbajtur anën e Rubios – një ndërhyrës republikan më tradicional – në vend të Vance, dhe në vend të premtimit të tij të natës së zgjedhjeve se ai “nuk do të fillonte një luftë. Unë do t’i ndal luftërat”. Dhe çdo herë, Vance i ka përshtatur qëndrimet e tij për të justifikuar veprimet e Trump.

Ndërkohë, ylli i Rubios është në ngritje brenda administratës së Trump. Vlen të përmendet se Trump e dërgoi Vance në konferencën e Sigurisë në Mynih në vitin 2025, dhe Rubion me një mesazh pak më të nuancuar në vitin 2026.

Katër ditë para se sulmet e para ajrore amerikane të godisnin Iranin, Trump e vlerësoi Rubion gjatë fjalimit të tij për Gjendjen e Kombit në Capitol Hill. “Keni bërë një punë të shkëlqyer”, tha ai, ndërsa Rubio mori duartrokitje në këmbë nga republikanët. “Sekretar shteti i shkëlqyer. Mendoj se ai do të mbahet mend si më i miri i të gjitha kohërave.”

Edhe midis këshilltarëve më pro-luftës të Trump, ka vizione konkurruese për mënyrën se si duhet të zhvillohet konflikti. Më herët këtë javë, Hegseth dhe Rubio u “grindën” me njëri-tjetrin për dërgimin e forcave tokësore në Iran, tha një burim anonim për Middle East Eye, me Hegseth që thuhet se synonte një pushtim tokësor dhe Rubio më të vetëdijshëm për rreziqet e përfshira.

Pentagoni e ka quajtur raportin “100% LAJME TË RREME”, ndërsa Departamenti i Shtetit nuk ka komentuar.

Pavarësisht nëse raporti ishte i vërtetë apo jo, fakti që argumenti i supozuar i Hegseth dhe Rubio u zbulua në shtyp tregon një prishje serioze të disiplinës së mesazhit në Uashington: fraksionet po konkurrojnë. Mbajtja e një fronti të bashkuar njihet universalisht si thelbësore në kohë lufte, dhe afatet kohore, objektivat dhe kushtet e fitores të paqëndrueshme të paraqitura nga zyrtarët e Trump sugjerojnë se operacioni ishte planifikuar pa përfshirjen e plotë të të gjithë ekipit të presidentit.

“ Ajo që kemi parë është një operacion krejtësisht ad hoc ku dukej se askush nuk e kuptoi ose nuk besonte se veprimi ushtarak ishte i afërt”, tha ish-diplomati amerikan Gerald Feierstein për Politico. “Duket sikur ata u zgjuan të shtunën në mëngjes dhe vendosën se do të fillonin një luftë.”

Në fund të fundit

Cilado qoftë kontributi i tyre, i gjithë kabineti i Trump tani është i lidhur me këtë luftë, por edhe i ndarë prej saj. Humbjet shtesë, dështimi për të arritur një fitore të shpejtë ose një tërheqje nga Gjiri Persik me qeverinë iraniane ende në pushtet, do të njollosnin presidencën e Trump dhe gjithçka brenda administratës së tij.

Kjo mund të ketë pasoja serioze në veçanti për Vance-in. Pavarësisht se Trump e ka lënë mënjanë në dukje zëvendëspresidentin e tij në favor të Rubios, Vance mbetet kandidati kryesor për të marrë nominimin republikan për president në vitin 2028.

Megjithatë, nga tani e deri atëherë, ai përballet me një zgjedhje të palakmueshme: të qëndrojë te bindjet e tij të kahershme dhe të humbasë mbështetjen e një presidenti që tani është i përkushtuar fort ndaj ndërhyrjes, ose të mbrojë publikisht Trumpin dhe të humbasë mbështetjen e bazës së tij ‘Amerika e Para’. Megyn Kelly dhe Tucker Carlson – dy aleatë ideologjikë të Vance – kanë shprehur përkatësisht “dyshime serioze” në lidhje me luftën me Iranin dhe e kanë quajtur atë “absolutisht të neveritshme dhe të ligë”, ndërsa disa sondazhe kanë treguar mbështetje të lëkundur nga votuesit e Trumpit. Një sondazh i Reuters/Ipsos këtë javë tregoi se 45% e republikanëve ose kundërshtojnë sulmet ose refuzojnë të komentojnë.