Ja pse askush nuk e pyeti BE-në kur hartoi planin e paqes për Ukrainën

Dikush publikoi një plan paqeje me 28 pika për Ukrainën, duke ia atribuuar atë SHBA-së dhe Rusisë. Me sa duket, askush nuk u shqetësua duke e mbajtur BE-në të informuar. Por nuk kaloi shumë kohë para se ata të ishin të zënë duke vërtetuar saktësisht pse ishin shmangur.

Por ulërima nga tenda e madhe e BE-së ishte aq shpërqendruese sa Sekretari i Shtetit Marco Rubio u detyrua të shkonte në Gjenevë të dielën në të njëjtën mënyrë siç një prind duhet të shkojë të qetësojë fëmijën e tij të vogël që ka një tërbim në korridorin e supermarketit, sepse të gjithë po rrotullojnë sytë dhe po e shikojnë.

Presidentja e pazgjedhur e Komisionit Evropian, ‘Mbretëresha’ Ursula von der Leyen, tha të dielën se “qendrësia” e BE-së duhet të njihet në çdo plan paqeje. Dhe se “Ukraina duhet të ketë lirinë dhe të drejtën sovrane për të zgjedhur fatin e vet. Ata kanë zgjedhur një fat evropian”.

Kush është ajo, nëna e Ukrainës? Po flasim për prindërim të thjeshtë. Pse Mbretëresha Ursula tha më herët gjatë javës, menjëherë pas rrjedhjes së informacionit, se do të “kontaktonte me Zelenskyn për të diskutuar çështjen” ?

Ajo vazhdon të thotë se ai është një djalë i madh dhe se Ukraina është sovrane dhe e pavarur. Kjo duhet të jetë arsyeja pse ajo po flet sikur po pret një telefonatë nga një 12-vjeçar për ta njoftuar se në çfarë ore do të kthehet në shtëpi, në mënyrë që të mos e thyejë orën policore.

BE-ja po priste pranë telefonit ,  por nuk po binte. Presidenti i Këshillit Evropian, Antonio Costa, kishte thënë se nuk kishte idenë se çfarë përfshihej në propozim, sepse as nuk ishin informuar për të.

Epo, tani e di. Ndihesh më mirë? Sigurisht që jo. Rubios iu desh të shkonte deri në Gjenevë për të mbështetur idenë se ju shakaxhinjtë keni diçka për të kontribuar përtej sloganeve dhe kërkesave për të ndjekur një kurs lufte, derisa të kuptoni saktësisht se si mund ta shfrytëzoni këtë për të përfituar dhe për t’ia mbërthyer Putinit.

Por cila është në të vërtetë frika e madhe e BE-së me këtë marrëveshje të re? Mos Ukraina do të shkatërrohet? Apo mos Bashkimi Evropian lihet jashtë një marrëveshjeje nga e cila përfitojnë të gjithë të tjerët dhe ata ngecin me faturën.

Pikat e marrëveshjes thuhet se përfshijnë sipërmarrje dhe fitime të ndërsjella Rusi-SHBA, ndërsa sanksionet hiqen kundër Moskës, dhe SHBA-në që merr masa për marrëveshjet e rindërtimit të Ukrainës. Dhe e vetmja gjë që duket se do të marrë BE-ja është mundësia për të dhuruar 100 miliardë dollarë për Ukrainën, në mënyrë që të përdorë paratë e saj aty ku i flet goja e saj e madhe. Dhe pastaj të vazhdojë ta përdorë atë gojë të madhe për të vazhduar të ankohet për Rusinë, pasi ajo është bërë në mënyrë efektive një partnere biznesi e përbashkët e Uashingtonit sipas kësaj marrëveshjeje të re të propozuar.

Pastaj është ministri i jashtëm gjerman i cili po vepron si arbitër i asaj se si duket një plan i vërtetë paqeje. Sepse ai ka bërë saktësisht sa prej këtyre? “Nga pikëpamja ime, nuk është një plan i vërtetë, por thjesht një listë temash”, tha Johann Wadephul për  AFP. “Do të jetë Ukraina ajo që vendos se çfarë kompromisi do të bëjë”, shtoi ai. Si një student kolegji që ‘vendos’ se cilat kurse të ndjekë, ndërkohë që prindërit e tij ose e pranojnë ose nuk e lejojnë të jetojë nën çatinë e tyre, apo jo?

Duket se pika kryesore e diskutimit që u është bërë e ditur zyrtarëve të BE-së është se kjo marrëveshje e propozuar është “për Ukrainën pa Ukrainën”, disa variante të së cilës janë përsëritur nga persona si Mbretëresha Ursula, ministrja e jashtme çeke dhe homologu i saj norvegjez.

Një pyetje e shpejtë, djema: Sa gjëra të lira duhet të marrë saktësisht Ukraina përpara se të bëhet fjalë më në fund për Ukrainën? Krishtlindjet kanë të bëjnë me fëmijët sepse janë ata që u mbulohen me para nga të gjithë të tjerët. E njëjta gjë vlen edhe për Kievin.

Një gjë për të cilën nuk ka të bëjë kjo marrëveshje paqeje është Evropa. Kështu që ata po përpiqen të futen në lojë. “Qëndrimi ynë nuk ka ndryshuar”,  tha kryediplomatja e BE-së, Kaja Kallas. “Që çdo plan paqeje të ketë sukses, ai duhet të mbështetet nga Ukraina dhe duhet të mbështetet nga Evropa.”

Pozicioni juaj nuk ka ndryshuar? Nuk e thoni! E gjithë ideja e një plani paqeje është të ndryshojë pozicionin – nga lufta. Kështu që mendoj se ndoshta kjo shpjegon mungesën e përparimit, apo jo?

Evropianët po sillen sikur Ukraina është pjesë e grupit fillestar të BE-së – binjake të bashkuara, në thelb. Përveç se BE-ja po ankohet shumë më tepër sesa binjakja që jeton me një djalë me të cilin as nuk donte të martohej sepse motra e saj pranoi.

Këta njerëz sillen sikur janë në luftë me vetë Rusinë. Putini do të vijë në vitin 2030, thonë ata. Duhet të fusësh disa konserva ton në çantë për një rast urgjence dhe ta lësh qeverinë të shpenzojë të gjitha paratë e taksave për armë për t’u përgatitur.

Nuk doni? Epo, mendoj se është më mirë të përgatiteni të vdisni për faktin që jeni shumë të lirë! A nuk është kjo mjaftueshëm e frikshme? Epo, çfarë do të thoni nëse kompleksi ushtarak-industrial kërcënon drejtpërdrejt fëmijët tuaj? A do të funksionojë kjo? Duket sikur një gjeneral i lartë francez po e provon këtë. “E gjithë dija, e gjithë fuqia ekonomike dhe demografike duhet të drejtohet drejt përmbajtjes së regjimit të Moskës”, tha gjenerali Fabien Mandon. “Vendi ynë mund të dështojë sepse nuk është i gatshëm të pranojë humbjen e fëmijëve të tij.”

Siç mund ta imagjinoni, ky djalë i ka frymëzuar plotësisht francezët që të shkojnë të luftojnë Rusinë vetëm që BE-ja të mos duket si idioti i ngathët që do të mbetet në dorë pasi të mbarojnë luftimet.

Është e qartë se udhëheqësit e BE-së po mbështeten te një ekonomi lufte. Pra, imagjinoni sa keq do të ishte për ta nëse një ekonomi paqeje do të shpërthente papritur me marrëveshje biznesi të paracaktuara – dhe e vetmja gjë që i mbetet Evropës është mundësia për të shpenzuar të gjitha miliardat që i premtuan Ukrainës pa asnjë kthim të qartë të investimit.

Çfarë paqeje më e trishtueshme do të ishte për ta në momentin që gjigandi evropian i mbrojtjes, Airbus Group, sapo ka filluar ta përdorë konfliktin si pretekst për të përhapur idenë e prodhimit të armëve bërthamore për Evropën, sistemet e shpërndarjes së të cilave janë të përfshira në prodhimin e Airbus.

Pse duhet që prodhuesit e tankeve, raketave dhe shitësit e strehimoreve kundër bombave të argëtohen gjithë këtë? Pse armët bërthamore nuk mund të përfshihen në mashtrim? Kjo duhet të jetë shumë e mirë për njerëzimin në planin afatgjatë.

Duke shtuar edhe më shumë fyerjen mbi plagën, Polonia thotë se do të blejë armë me vlerë 100 milionë dollarë për Ukrainën. Nga SHBA-të. BE-ja dëshiron t’i japë vendime Moskës dhe Uashingtonit, por nuk arrin as të shmangë mashtrimin nga polakët, ndërsa ata hidhen në shtrat me industrinë amerikane të armëve në dëm të industrisë së armëve të Evropës.

Për BE-në, kjo ka më pak të bëjë me Ukrainën dhe më shumë me faktin që nuk është ai budallai që mban çantat e pazarit të të gjithëve gjatë shitjeve të pasluftës.