Aktualitet
Bankat bien nga sistemi, miliona klientë pa akses te paratë! Google në shënjestrën e rregullatorëve europianë
Imagjinoni të keni para në bankë, por të mos mund të paguani me kartë, të kryeni një transfertë apo të tërhiqni para nga bankomati.
Kjo nuk është një situatë hipotetike. Më 20 tetor, miliona klientë bankarë në Europë u përballën me ndërprerje të shërbimeve financiare, pasi një defekt në infrastrukturën teknologjike të Google Cloud shkaktoi probleme në funksionimin e sistemeve digjitale.
Mes institucioneve që raportuan ndërprerje ishin Revolut, Lloyds dhe HSBC.
Problemet prekën aksesin në aplikacione, pagesat me karta dhe disa shërbime të tjera bankare.
Google bëri të ditur se ndërprerja ishte shkaktuar nga një incident i furnizimit me energji në një strukturë të palës së tretë, të lidhur me rajonin e saj teknologjik në Londër.
Shërbimet u rikthyen gradualisht, por pasojat e incidentit ngritën shqetësime shumë më të mëdha sesa një defekt i zakonshëm teknik.
Si është e mundur që një problem në infrastrukturën e një kompanie teknologjike të ndikojë njëkohësisht te miliona klientë bankarë?
Përgjigjja lidhet me varësinë gjithnjë e më të madhe të institucioneve financiare nga ofruesit e jashtëm të shërbimeve cloud, ku ruhen dhe përpunohen sisteme të rëndësishme teknologjike.
Më 21 tetor, Autoriteti Bankar Europian konfirmoi se kishte kontaktuar Google Cloud për të marrë informacione mbi incidentin dhe për të vlerësuar ndikimin e tij të mundshëm në institucionet financiare.
Edhe autoritetet britanike nisën të kërkojnë sqarime mbi ndërprerjen dhe dëmet e mundshme për konsumatorët.
Revolut deklaroi se fondet dhe të dhënat e klientëve mbetën të sigurta gjatë incidentit.
Kjo është një dallim i rëndësishëm: ndërprerja e aksesit në shërbim nuk do të thotë domosdoshmërisht se paratë janë zhdukur apo se llogaritë janë komprometuar.
Megjithatë, problemi zbulon një dobësi të modelit modern bankar.
Bankat po mbyllin gradualisht distancën mes shërbimeve tradicionale dhe platformave tërësisht digjitale. Por sa më shumë procese kalojnë në internet, aq më e rëndësishme bëhet aftësia për të përballuar ndërprerjet teknologjike.
Në një ekonomi ku pagesat elektronike po përdoren gjithnjë e më gjerësisht, funksionimi i pandërprerë i këtyre sistemeve kthehet në çështje të sigurisë ekonomike.
Për Shqipërinë, ku institucionet po nxisin reduktimin e përdorimit të parasë cash, ngjarja europiane duhet të shërbejë si një paralajmërim për rëndësinë e planeve rezervë, kontrollit të rrezikut dhe mbrojtjes së klientëve.
Sepse një sistem financiar modern nuk matet vetëm nga shpejtësia e pagesave, por edhe nga aftësia për të vazhduar funksionimin kur infrastruktura teknologjike dështon.
Pyetja që mbetet është e thjeshtë: Nëse nesër një bankë digjitale nuk funksionon, çfarë garancish ka qytetari se do të mund t’i përdorë paratë e tij kur i nevojiten?