Lufta ndryshon front/ Trump godet Iranin me armën ekonomike dhe kërcënon aleatët

Presidenti amerikan Donald Trump ka hapur një front të ri kundër Iranit, këtë herë me armën ekonomike.

Në një deklaratë të publikuar në rrjetin e tij social, Trump njoftoi atë që e cilësoi si “operacionin ekonomik më shkatërrues” të ndërmarrë ndonjëherë kundër një vendi, duke e pagëzuar këtë fazë të presionit si “Economic D-Day”.

Sipas presidentit amerikan, Teherani ka humbur mundësinë për të arritur një marrëveshje me Washingtonin dhe tashmë Shtetet e Bashkuara do të kalojnë në një fazë të re izolimi ekonomik.

Por kërcënimi i Trump nuk është drejtuar vetëm ndaj Iranit.

Presidenti amerikan paralajmëroi se çdo shtet, kompani, bankë apo institucion që i ofron Iranit një “linjë shpëtimi” ekonomike do të përballet me pasoja të rënda amerikane. Në fokus janë institucionet financiare, bizneset, aeroportet dhe entitetet qeveritare që mund të ndihmojnë Teheranin të anashkalojë sanksionet.

Trump kërkoi ndërprerjen e menjëhershme të një sërë kanalesh përmes të cilave, sipas tij, Irani vazhdon aktivitetin ekonomik ndërkombëtar.

Në listën e tij përfshihen kontrabanda e naftës, transfertat cash, zyrat e këmbimit valutor, linjat e shkëmbimit financiar, regjistrat e anijeve dhe kompanitë fasadë.

Trump shkoi edhe më tej në përshkrimin e gjendjes së Iranit. Ai pretendoi se marina iraniane është shkatërruar, forcat ajrore janë dëmtuar rëndë, ndërsa fabrikat ushtarake janë kthyer në rrënoja dhe monedha iraniane është zhvlerësuar.

Këto janë deklarime të presidentit amerikan dhe nuk përbëjnë, në vetvete, një vlerësim të pavarur të gjendjes ushtarake apo ekonomike të Iranit.

Përshkallëzimi ekonomik vjen në një moment kritik, pas dështimit të përpjekjeve për të arritur një marrëveshje të re mes Washingtonit dhe Teheranit. Trump po kërkon të përdorë presionin maksimal për ta detyruar Iranin të bëjë lëshime, veçanërisht për çështjen bërthamore.

Në qendër të strategjisë amerikane është edhe nafta iraniane.

Washingtoni synon të godasë jo vetëm eksportet e Iranit, por edhe rrjetet ndërkombëtare që mundësojnë transportin, financimin dhe shitjen e naftës iraniane.

Kjo e vendos veçanërisht Kinën në një pozicion delikat, për shkak të rolit të saj si një prej blerësve të rëndësishëm të naftës iraniane. Një zbatim agresiv i sanksioneve dytësore amerikane mund të hapë një tjetër front përplasjeje mes Washingtonit dhe Pekinit.

Ndërkohë, tregjet e energjisë mbeten në alarm. Çdo kufizim i mëtejshëm i eksporteve iraniane ose pengesë për transportin e naftës në rajon mund të ushtrojë presion të ri mbi çmimet globale.

Në sfond është edhe Ngushtica e Hormuzit, një prej korridoreve më strategjike për transportin ndërkombëtar të energjisë.

Mesazhi i Trumpit është i prerë: Shtetet e Bashkuara kërkojnë izolim ekonomik maksimal të Iranit dhe duan që aleatët të bashkohen në këtë fushatë.

Në fund të deklaratës së tij, presidenti amerikan përsëriti edhe një herë vijën e kuqe të Washingtonit:

Irani nuk duhet të zotërojë armë bërthamore.

Kështu, konflikti SHBA-Iran po hyn në një fazë të re. Pas përplasjes ushtarake dhe presionit diplomatik, Washingtoni po vendos në qendër luftën ekonomike, ndërsa kërcënimi amerikan tashmë shtrihet edhe përtej kufijve të Iranit.

Pyetja e madhe është nëse kjo strategji do ta detyrojë Teheranin të rikthehet në tryezën e negociatave, apo do të hapë një tjetër front përplasjeje mes SHBA-së, Iranit dhe fuqive që vazhdojnë të bëjnë biznes me të.