SPECIALE | Kush është për një luftë të re?

Nga pikëpamja e paqes, debati mes Ivica Daçiqit dhe Donika Gervala Shvarcit në seancën e Këshillit të Sigurimit të së enjtes ishte i tmerrshëm. Shqiptarët nuk do ta përsërisin gabimin nga e kaluara për të qenë viktima të kriminelëve të Millosheviçit, tha Donika në anglishten e saj të rrjedhshme për t’i thënë Daçiqit në serbisht se ai është krimineli dhe se duhet të sillet në gjykatë. “Ju jeni Serbia e vjetër, Serbia e Millosheviqit, nuk jeni Serbia e re dhe rajoni dhe Evropa kanë nevojë për një Serbi tjetër. “Me ty Serbia e di se nuk mund të shkojë në Evropë dhe në një të ardhme më të mirë për qytetarët e saj”, i tha ajo. Daçiq, jo më pak me pasion, është kundërpërgjigjur duke e thirrur zyrtaren kosovare për dorëzimin e materialeve në gjykatën që po gjykon aktualisht Hashim Thaçin dhe Kadri Veseljin për krime lufte dhe e quajti atë “qytetare të Gërvalës”, pa respektin e duhur diplomatik. Ne kemi parë gjithçka, për pesë dekada, gjatë atyre paraqitjeve të rregullta të raporteve për punën e misionit paqeruajtës dhe monitorues të OKB-së në Kosovë, falë transmetimit të drejtpërdrejtë nga Nju Jorku. Por kjo mirëmbajtje e vazhdueshme e konceptit të viteve ’90, për të cilën ne gabimisht besuam se po kapërcehej dhe mund të kapërcehej në një drejtim të mirë, është jashtëzakonisht e keqe. Ajo narrativë luftarake e viteve ’90, si nga pala shqiptare ashtu edhe nga ajo serbe, duket se nuk po dobësohet fare, pavarësisht shpresës se do të ndodhë, por në fakt po forcohet falë rrethanave të reja gjeopolitike. Është më e rrezikshme se kurrë, më e rrezikshme edhe se në vitet ’90, kur u krijua fillimisht. Ajo narrativë lufte e ka humbur edhe pamjen se është kryesisht një shfaqje para publikut ndërkombëtar dhe për përdorim politik të brendshëm në Beograd dhe Prishtinë.