DUBAI PAGUAN SHTRENJTE ÇMIMIN E LUFTES

Dubai, qyteti i rrugëve të pastra dhe të sigurta, bankave diskrete, opsioneve të bollshme të udhëtimit ajror dhe qilimave të kuq të shtruar për të pasurit, po sheh reputacionin e tij të shkatërrohet nën peshën e ambicieve ushtarake të huaja.

Qyteti më i populluar i Emirateve të Bashkuara Arabe po paguan çmimin e luftës SHBA-Izrael kundër Iranit, së bashku me pjesën tjetër të Lindjes së Mesme. Sulmuesit duan rrëzimin e qeverisë së Teheranit. Mbrojtësit shpresojnë ta bëjnë këtë qëllim aq të kushtueshëm saqë as amerikanët nuk mund ta përballojnë dot.

Ndërkohë, vendet arabe që mirëpritën bazat ushtarake amerikane për sigurinë e tyre po shohin kufijtë e kësaj mbrojtjeje – dhe emigrantët që jetojnë në Dubai kanë qenë ndër më të goditurit, të paktën emocionalisht.

Streha e një milioneri në Lindjen e Mesme

Dubai ka kultivuar një reputacion si qyteti më kozmopolit i botës arabe – një rezultat i drejtpërdrejtë i dekadave të tëra përpjekjesh strategjike nga udhëheqja e Emirateve të Bashkuara Arabe. Keni para për të shpenzuar? Ejani si turist dhe bota është në duart tuaja. Keni para për të investuar? Edhe më mirë – thjesht mos harroni se partneritetet lokale janë të detyrueshme jashtë zonave të caktuara. Sidoqoftë, shijoni sigurinë dhe mikpritjen, lëreni bagazhin tuaj të luftës kulturore te dera.

Ky apel ndihmoi që popullsia e Dubait të dyfishohej nga dy milionë në vitin 2011 në katër milionë gushtin e kaluar. Midis 90% të banorëve të saj të lindur jashtë vendit, ishin rreth 81,200 milionerë dhe 20 miliarderë.

Eksodi i emigrantëve

Lufta rajonale shkaktoi një eksod të atyre që mund ta përballonin atë. Dhjetëra mijëra thuhet se u larguan nga Dubai në javën e parë të armiqësive, edhe pse kostoja e evakuimit të një familjeje me katër anëtarë me avion privat arriti në 250,000 dollarë, sipas The Financial Times.

Fluturimet përfshinin si turistë të bllokuar ashtu edhe anëtarë të komunitetit të gjerë të emigrantëve të Dubait. Korporatat ndërkombëtare u thanë punonjësve me bazë në Gjirin Persik të punonin nga distanca. Bloomberg, i cili ka selinë rajonale në Dubai, lejoi stafin të zhvendosej përkohësisht dhe të punonte nga jashtë Lindjes së Mesme.

Mbetet për t’u parë nëse kjo rrjedhje është e përkohshme apo diçka më e qëndrueshme. Por tregtarët e aksioneve duken pesimistë: Indeksi i Pasurive të Paluajtshme dhe Ndërtimit të Dubait (DFMRE) ka rënë me 30% në dy javët e fundit.

Fundi i ëndrrës së Dubait?

Për shumë njerëz, e ardhmja duket e zymtë. “Po mendojmë të shkojmë në një vend tjetër tani. Të gjithë e dinë që Dubai ka mbaruar”, tha një shofer taksie i lindur në Pakistan për The Guardian pasi makina e tij u shkatërrua në një sulm me raketa. “Nuk ka biznes, nuk po fitojmë asgjë që nga kjo luftë dhe nuk e shoh turizmin të kthehet.”

Perëndimorët që ndiqnin “ëndrrën e Dubait” gjetën liritë e tyre të zakonshme të kufizuara. Ndikuesit që ndihmuan në krijimin e imazhit joshës të qytetit u thanë të mbanin kamerat fikur dhe gojën mbyllur kur shihnin dronë që gumëzhinin ose interceptorë që lëviznin me shpejtësi. Autoritetet paralajmëruan se dëmtimi i “rendit publik” ose “unitetit kombëtar” me përmbajtje të padëshiruar mund të sjellë gjoba dhe burgim.

Demografia më e vlerësuar – milionerët – kishin arsyet e tyre për shqetësim. Disa u penguan të transferonin paratë në Singapor në ditët e para të përshkallëzimit për shkak të “defekteve teknologjike”, raportoi Reuters.

© Getty Images / Arkadiusz Warguła

Gjërat mund të përkeqësohen

Pas dy javësh, Dubai mund të jetë i dëmtuar, por vështirë se mund të jetë “i përfunduar”. Megjithatë, rreziku i dëmit afatgjatë po rritet. Sulmet në qendrat e të dhënave të operuara nga Amazon Web Services (AWS) në Emiratet e Bashkuara Arabe dhe Bahrein – të cilësuara nga Teherani si të destinuara për të dëmtuar aktivitetet e inteligjencës amerikane të përmirësuara nga inteligjenca artificiale – kërcënuan gjithashtu shtyllën kurrizore të ekonomisë dixhitale të rajonit.

Dhe ekziston hija e një katastrofe të vërtetë humanitare: ndërprerja e importeve të ushqimit për shkak të mbylljes së Ngushticës së Hormuzit ose dëmtimit të impianteve të shkripëzimit mund ta bëjë mbijetesën fizike të pasigurt. Sado të pamundura, pasiguri të tilla lënë plagë të vërteta në reputacion.