Alzheimeri dhe ushqimi/ Studimi zbulon lidhjen mes dietës dhe rrezikut për demencë

A mund të ndikojë mënyra si ushqehemi në rrezikun për të zhvilluar demencë, edhe kur në organizëm kanë filluar të shfaqen ndryshime biologjike të lidhura me Alzheimerin?

Një studim i publikuar më 25 qershor 2026 në revistën JAMA Network Open sjell të dhëna interesante mbi marrëdhënien mes ushqimit dhe shëndetit të trurit.

Shkencëtarët e Institutit Karolinska në Suedi analizuan 1.865 persona mbi 60 vjeç, të cilët nuk kishin demencë në fillim të studimit. Pjesëmarrësit u ndoqën mesatarisht për 8,4 vjet.

Gjatë kësaj periudhe, 240 prej tyre zhvilluan demencë.

Studiuesit shqyrtuan tre modele ushqyerjeje të shëndetshme, duke përfshirë dietën mesdhetare dhe modele të tjera që vlerësojnë cilësinë e ushqimit dhe potencialin e tij inflamator.

Rezultatet treguan se ushqyerja me potencial më të ulët inflamator lidhej me rrezik më të ulët për demencë edhe te personat që kishin në gjak tregues biologjikë të lidhur me sëmundjen e Alzheimerit.

Në disa analiza të këtyre grupeve, lidhja arrinte deri në rreth 30% rrezik relativ më të ulët.

Por a do të thotë kjo se një dietë mund ta ndalojë Alzheimerin?

Jo. Ky është një studim vëzhgues, që nuk provon se ushqimi parandalon drejtpërdrejt sëmundjen.

Megjithatë, rezultatet mbështesin idenë se shëndeti i trurit mund të ndikohet nga faktorë që lidhen me mënyrën e jetesës, edhe kur disa shenja biologjike të rrezikut janë tashmë të pranishme.

Modelet e ushqyerjes së shëndetshme zakonisht i japin përparësi perimeve, frutave, drithërave integrale, bishtajoreve dhe yndyrave të pangopura, por studimi nuk identifikoi një ushqim të vetëm si përgjegjës për rezultatin.

Shkencëtarët kërkojnë studime të tjera për të përcaktuar nëse ndërhyrjet konkrete në dietë mund ta zvogëlojnë realisht rrezikun e demencës.

Mesazhi që del nga kërkimi është i rëndësishëm: kujdesi për trurin mund të fillojë shumë përpara shfaqjes së problemeve me kujtesën.