Aktualitet
AEROPORTI I VLORËS, GJYQI QË PO BËHET NË FACEBOOK/ Dy palë shpallin fitoren, por dokumentet tregojnë një luftë ende të hapur
Speciale–Analizë
Behgjet Pacolli akuzon “pengmarrje”, vetëgjyqësi dhe heshtje institucionale. “2A Group” kundërpërgjigjet me akuza për vendime të paracaktuara, konflikt interesi dhe interesa “offshore”. Mes deklaratave të forta dhe vendimeve që mbivendosen, një gjë është e sigurt: Aeroporti Ndërkombëtar i Vlorës po rrezikon të kthehet nga projekt strategjik në simbol të paaftësisë së shtetit për të administruar një konflikt brenda një koncesioni publik.
Beteja për Aeroportin Ndërkombëtar të Vlorës nuk po zhvillohet më vetëm në sallat e gjykatave. Ajo është zhvendosur me intensitet të pazakontë në Facebook, në deklarata publike, video nga kantieri dhe akuza të drejtpërdrejta mes ortakëve.
Secila palë paraqitet si pronarja e së drejtës. Secila publikon vendimin që e favorizon dhe hesht për atë që e dëmton. Ndërkohë, publikut i serviren dy versione krejtësisht të kundërta për të njëjtën pronë, të njëjtën kontratë dhe të njëjtin aeroport.
Në reagimin e fundit, Behgjet Pacolli dhe kompania MABCO pretendojnë se aeroporti po mbahet “peng” nga persona që po veprojnë përmes vetëgjyqësisë. Ata i kërkojnë SPAK-ut, Prokurorisë dhe institucioneve shtetërore të hetojnë ndërhyrjet e dyshuara të paligjshme, të identifikojnë përgjegjësit dhe të rikthejnë rendin ligjor.
Nga ana tjetër, “2A Group” ka akuzuar publikisht MABCO-n për mosrespektim të afateve të ndërtimit dhe për dëme të pretenduara prej më shumë se 4.6 milionë eurosh. Kompania ka sulmuar edhe vendimmarrjen e Gjykatës së Lartë, duke e cilësuar të paracaktuar dhe duke ngritur pretendime për konflikt interesi. Këto mbeten akuza të njërës palë dhe nuk mund të paraqiten si fakte të provuara pa një vendim përfundimtar ose hetim zyrtar.
Çfarë tregojnë realisht dokumentet?
Pamja ligjore është shumë më e ndërlikuar nga ajo që paraqitet në postimet e palëve.
Sipas të dhënave të fundit të publikuara mbi regjistrin tregtar, Behgjet Pacolli rezulton pronar përfitues i 98% të kapitalit të VIA-s përmes MABCO-s, ndërsa administrator i regjistruar i kompanisë koncesionare vazhdon të jetë Vegim Hoxha. Pra, pronësia e regjistruar dhe kontrolli administrativ nuk ndodhen praktikisht në të njëjtën dorë.
Por edhe raporti 98 me 2 është pjesë e konfliktit.
Në dosjen e regjistruar në QKB rezulton një kontratë shitjeje kuotash e datës 3 prill 2025, sipas së cilës MABCO do të zotëronte 51% dhe “2A Group” 49%. Pikërisht vlefshmëria, efektet dhe regjistrimi i kësaj marrëveshjeje janë ndër nyjet kryesore të përplasjes.
Me një masë të datës 5 qershor 2026, Gjykata e Tiranës urdhëroi ruajtjen e status quo-së sipas raportit të pretenduar 51 me 49, ndaloi shkarkimin e administratorit Vegim Hoxha dhe kufizoi ndryshimet në drejtimin e shoqërisë deri në zgjidhjen përfundimtare të mosmarrëveshjes.
Çfarë fitoi MABCO në Gjykatën e Lartë?
Më 26 maj, Gjykata e Lartë rrëzoi masën që kishte pezulluar të drejtën e votës së MABCO-s dhe të drejtat që buronin nga kuotat e saj. Vendimi ndryshoi qëndrimet e mëparshme të Gjykatës së Tiranës dhe të Apelit, duke refuzuar kërkesën e VIA-s dhe “2A Group” për sigurimin e padisë.
Ky ishte një zhvillim i rëndësishëm në favor të MABCO-s, por nuk ishte vendim përfundimtar mbi konfliktin.
Gjykata e Lartë nuk vendosi në atë proces nëse MABCO duhet ose jo të përjashtohet përfundimisht nga shoqëria. Ajo shqyrtoi masën e përkohshme që i pezullonte të drejtat deri në përfundimin e procesit kryesor.
Me fjalë të tjera: u rrëzua një masë sigurimi, por nuk u mbyll gjyqi në themel.
Vendimi që mungon në narrativën e Pacollit
Më 23 korrik, Gjykata e Lartë shqyrtoi një tjetër çështje, këtë herë të ngritur nga vetë MABCO.
Kompania kërkonte pezullimin e efekteve të vendimit të Asamblesë së VIA-s të datës 11 dhjetor 2025, me të cilin Vegim Hoxha ishte emëruar administrator. MABCO kërkonte gjithashtu ndalimin e mbledhjeve të asamblesë që zhvilloheshin pa pjesëmarrjen e ortakëve që zotëronin të paktën 30% të kapitalit.
Gjykata e Lartë vendosi të mos pranonte rekursin e MABCO-s, duke lënë në fuqi vendimin e Apelit që kishte rrëzuar kërkesën e saj.
Ky vendim rrëzon pretendimin se MABCO ka fituar “të gjitha çështjet” e shqyrtuara në Gjykatën e Lartë.
E njëjta gjë vlen edhe për palën tjetër: fakti që Vegim Hoxha vazhdon të figurojë administrator ose që ekziston një masë për ruajtjen e raportit të pretenduar 51 me 49 nuk do të thotë se “2A Group” ka fituar përfundimisht konfliktin mbi pronësinë dhe përjashtimin e MABCO-s.
Sot nuk kemi një fitues përfundimtar. Kemi vendime të ndryshme, për çështje dhe masa të ndryshme, të cilat palët i përdorin si armë komunikimi.
Aeroporti nuk është pronë private pa lidhje me shtetin
Këtu qëndron problemi më i madh.
Aeroporti i Vlorës nuk është një ndërtesë private ku dy ortakë mund të zihen pa pasoja për publikun. Shoqëria VIA është krijuar për zbatimin e një kontrate koncesionare që përfshin projektimin, ndërtimin, operimin, mirëmbajtjen dhe transferimin e aeroportit. Oferta fituese parashikonte një investim prej rreth 104.3 milionë eurosh.
Çdo ditë bllokimi prek afatet e përfundimit, certifikimin, kontratat me operatorët, financimet, nënkontraktorët dhe mundësinë që aeroporti të nisë realisht operimin.
Ministria e Infrastrukturës u kishte dhënë palëve 30 ditë kohë për të gjetur një zgjidhje, duke paralajmëruar zbatimin e penaliteteve të kontratës dhe të legjislacionit në fuqi nëse punimet nuk vijonin. Por konflikti vazhdoi edhe pas këtij paralajmërimi.
Kjo ngre një pyetje të drejtpërdrejtë: Çfarë bëri konkretisht shteti pasi afati përfundoi?
Një autoritet kontraktues nuk mund të kufizohet vetëm në dërgimin e letrave, ndërsa kantieri bllokohet, punonjësit përplasen në hyrje dhe partnerët e koncesionit luftojnë publikisht për kontrollin.
Facebook-u nuk mund të zëvendësojë gjykatën
Të dyja palët kanë të drejtë të mbrojnë interesat e tyre dhe të kundërshtojnë vendimet që i konsiderojnë të padrejta. Por publikimi selektiv i vendimeve gjyqësore po krijon një realitet të rremë, ku secila palë duket sikur ka fituar gjithçka.
Në fakt, konflikti ka të paktën katër nivele të ndryshme:
- pronësinë dhe vlefshmërinë e transferimit të kuotave;
- kontrollin e administrimit të VIA-s;
- kontratat e ndërtimit dhe financimit;
- zbatimin e kontratës koncesionare me shtetin.
Një vendim për masë sigurimi në njërin proces nuk zgjidh automatikisht të gjitha çështjet e tjera.
Prandaj, deklaratat për “marrjen e aeroportit”, “fitoren përfundimtare” apo “humbjen e çdo të drejte” duhet të trajtohen me kujdes. Për momentin, ato janë pjesë e luftës së komunikimit, jo përfundimi juridik i çështjes.
Pesë përgjigje që institucionet duhet t’i japin publikut
Institucionet duhet të sqarojnë pa gjuhë diplomatike:
Kush e ka sot të drejtën ligjore dhe operative për të administruar kantierin?
Cili është statusi juridik i kontratës që pretendon kalimin e kuotave në raportin 51 me 49?
Si bashkëjetojnë vendimi i Gjykatës së Lartë i 26 majit, masat e Gjykatës së Tiranës dhe vendimi i 23 korrikut?
Sa punime kanë mbetur, sa është dëmi i shkaktuar nga ndërprerja dhe cili është afati real i hapjes së aeroportit?
Çfarë masash ka ndërmarrë Ministria e Infrastrukturës pas përfundimit të ultimatumit 30-ditor?
Pa këto përgjigje, publikut do t’i mbetet vetëm të zgjedhë se cilit postim në Facebook dëshiron t’i besojë.
Një provë për drejtësinë dhe për shtetin
Aeroporti i Vlorës po kthehet në një provë shumë më të madhe sesa konflikti Pacolli–Ademi.
Është provë nëse vendimet gjyqësore zbatohen dhe interpretohen në mënyrë koherente. Është provë nëse një ortak shumice mund të ushtrojë realisht të drejtat e pronësisë. Është gjithashtu provë nëse një administrator dhe një ortak tjetër mund të vazhdojnë drejtimin kur ekzistojnë procese të hapura mbi kuotat dhe vlefshmërinë e vendimeve të asamblesë.
Por mbi të gjitha, është provë nëse shteti shqiptar është në gjendje të mbrojë interesin publik në një kontratë strategjike.
Shteti nuk duhet të marrë anën e Pacollit dhe as të “2A Group”. Duhet të marrë anën e ligjit, kontratës dhe interesit publik.
Sepse në fund, pavarësisht se kush fiton betejën e aksioneve, nëse aeroporti vazhdon të mbetet i bllokuar, humbësi i parë nuk do të jetë vetëm njëra kompani.
Humbësi do të jetë Shqipëria.