BE KUNDËR MAKINAVE KINEZE/ A do të shtrenjtohen automjetet në Shqipëri?

Bashkimi Europian dhe Kina kanë arritur një mirëkuptim tregtar që mund të çojë në reduktimin me më shumë se gjysmën e eksporteve kineze të automjeteve hibride dhe hibride me karikim nga priza drejt tregut europian.

Zhvillimi u konfirmua të premten, më 9 tetor 2026, nga komisioneri europian i Tregtisë, Maroš Šefčovič, pas dy ditësh negociatash në Pekin.

Sipas komisionerit, mirëkuptimi përbën një hap të rëndësishëm drejt balancimit të marrëdhënieve tregtare mes dy ekonomive.

Megjithatë, hollësitë e plota të mekanizmit për kufizimin e eksporteve nuk janë publikuar ende.

Përse Europa kërkon të kufizojë makinat kineze?

Prodhuesit kinezë kanë zgjeruar ndjeshëm praninë në tregun europian, duke konkurruar me çmime më të ulëta në disa segmente të automjeteve elektrike dhe hibride.

Në vitin 2024, Bashkimi Europian vendosi tarifa shtesë ndaj makinave plotësisht elektrike të prodhuara në Kinë, për shkak të shqetësimeve mbi subvencionet shtetërore dhe konkurrencën.

Por automjetet hibride nuk përfshiheshin në të njëjtin regjim tarifor.

Kjo kategori u zgjerua me shpejtësi, duke krijuar presion të ri mbi prodhuesit europianë.

Sipas të dhënave të raportuara gjatë negociatave, importet europiane të automjeteve hibride me karikim nga priza, nga të gjitha vendet e origjinës, u rritën me 86% në terma vjetorë në shtator, ndërsa çmimet shënuan një rënie prej rreth 20%.

Çfarë tjetër është diskutuar?

Përveç automjeteve, palët kanë arritur mirëkuptime për lehtësimin e licencave kineze të eksportit të mineraleve të rralla dhe për përmirësimin e aksesit të disa produkteve europiane në tregun kinez.

Këto materiale janë thelbësore për industrinë e automjeteve, elektronikën dhe teknologjitë moderne.

A do të ndikohen çmimet në Shqipëri?

Shqipëria nuk është pjesë e tregut të përbashkët të Bashkimit Europian, ndaj një kufizim i mundshëm europian nuk zbatohet automatikisht ndaj importeve shqiptare.

Megjithatë, zhvillimet në tregun europian mund të ndikojnë indirekt në strategjitë e prodhuesve, ofertën e automjeteve dhe zinxhirët e shpërndarjes.

Ende nuk ka të dhëna që provojnë se mirëkuptimi do të shkaktojë ndryshime konkrete të çmimeve në Shqipëri.

Zbatimi i marrëveshjes dhe reagimi i prodhuesve do të jenë përcaktues për pasojat e ardhshme.

Përplasja më e madhe ekonomike

Bashkimi Europian regjistroi gjatë vitit 2025 një deficit tregtar me Kinën prej rreth 360 miliardë eurosh.

Brukseli kërkon të mbrojë industrinë dhe vendet e punës, ndërsa Pekini kundërshton masat që i konsideron proteksioniste.

Mirëkuptimi i 9 tetorit përbën një zhvillim të rëndësishëm diplomatik, por jo fundin e mosmarrëveshjeve tregtare mes dy fuqive ekonomike.