Mer fund trilleri/ Mediat amerikane zbulojnë klauzolat e marrëveshjes SHBA-Iran për fundin e luftës

Mediat amerikane kanë zbuluar detajet e marrëveshjs që Shtetet e Bashkuara dhe Irani do të nënshkruajnë.

Marrëveshja përfshin një zgjatje 60-ditore të armëpushimit, gjatë së cilës do të rihapet Ngushtica e Hormuzit, ku Irani do të jetë në gjendje të shesë naftë lirisht dhe do të zhvillohen negociata për të kufizuar programin bërthamor të Iranit, raporton media amerikane Axios.

Megjithatë, shkruan gazeta, është e paqartë nëse kjo do të çojë në një marrëveshje paqeje të qëndrueshme që adreson edhe kërkesat bërthamore të Presidentit Trump. Për më tepër, sipas Axios, marrëveshja do të ndalonte gjithashtu luftën e Izraelit në Liban, një aspekt që thuhet se e ka shqetësuar kryeministrin Benjamin Netanyahu.

Shtëpia e Bardhë shpreson që mosmarrëveshjet e mbetura do të zgjidhen në orët e ardhshme dhe te dyja palët do të nënshkruajnë një memorandum mirëkuptimi 60-ditor, i cili mund të zgjatet me marrëveshje të ndërsjellë.

Gjatë periudhës 60-ditore, Ngushtica e Hormuzit do të hapej pa taksa dhe Irani do të pranonte të pastronte ngushticën nga minat. Në këmbim, Shtetet e Bashkuara do të hiqnin bllokadën e porteve iraniane dhe do të jepnin disa përjashtime nga sanksionet për t’i lejuar Iranit të shiste naftën e tij lirisht.

Sipas zyrtarit që citon Axios, Irani donte që fondet të liroheshin menjëherë dhe sanksionet të hiqeshin përgjithmonë, por Shtetet e Bashkuara deklaruan se kjo do të ndodhte vetëm pasi të bëheshin lëshime konkrete. Çështjet bërthamore janë ende në negociata: projekt-memorandumi përfshin një angazhim nga Irani për të mos ndjekur kurrë zhvillimin e armëve bërthamore dhe për të negociuar pezullimin e programit të tij të pasurimit të uraniumit dhe heqjen e rezervave të tij të uraniumit shumë të pasuruar, tha zyrtari amerikan. Sipas dy burimeve të informuara mirë, Irani u ka ofruar Shteteve të Bashkuara, nëpërmjet ndërmjetësve, angazhime verbale në lidhje me fushëveprimin e lëshimeve që është i gatshëm të bëjë në lidhje me pezullimin e pasurimit dhe heqjen dorë nga materiali bërthamor.

Shtetet e Bashkuara do të pranonin të negocionin heqjen e sanksioneve dhe lirimin e fondeve iraniane gjatë periudhës 60-ditore, megjithëse këto masa do të zbatoheshin vetëm si pjesë e një marrëveshjeje përfundimtare, zbatimi aktual i së cilës është i verifikueshëm. Forcat amerikane të mobilizuara në muajt e fundit do të qëndrojnë në rajon për një periudhë prej 60 ditësh dhe do të tërhiqen vetëm nëse arrihet një marrëveshje përfundimtare.

Drafti sqaron gjithashtu se lufta midis Izraelit dhe Hezbollahut në Liban do të mbaronte. Kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu shprehu shqetësim për këtë gjatë një telefonate me Trump dje, tha një zyrtar izraelit. Sidoqoftë, sipas zyrtarit amerikan, nëse Hezbollahu do të përpiqej të riarmatosej ose të nxiste sulme, Izraeli do të autorizohej të vepronte për ta parandaluar atë.

Pas nënshkrimit të një marrëveshjeje paraprake, që pritet të quhet “Deklarata e Islamabadit”, delegacionet nga Uashingtoni dhe Teherani mund të zhvillojnë një raund të ri bisedimesh më të thella më 5 qershor, sipas platformës mediatike saudite Al Arabiya në faqen e saj të internetit në arabisht, duke cituar “burime të nivelit të lartë”. Memorandumi paraprak i mirëkuptimit, sipas të njëjtave burime, do të shpallet nga Pakistani, i cili po vepron si ndërmjetës, “pa pasur nevojë që palët e përfshira të jenë të pranishme”.