Shkrime
Fshesa ka nisur, Veliaj në luftën e fundit për Tiranën dhe loja me dy porta e Ramës
Lëvizjet e fundit në Bashkinë e Tiranës, përfshirë shkarkimin e Anuela Ristanit nga Erion Veliaj, kanë hapur një seri pikëpyetjesh mbi atë se çfarë po ndodh realisht në prapaskenat e pushtetit socialist në kryeqytet.
Sipas Pamfletit, përplasja nuk mund të shpjegohet thjesht me një revoltë personale të Veliajt. Në sfond janë lejet e ndërtimit, kullat, drejtuesit e ndërmarrjeve bashkiake dhe kontrolli mbi një prej institucioneve më të rëndësishme të vendit….
Ajo që po ndodh në Bashkinë e Tiranës nuk duket më si një seri shkarkimesh dhe emërimesh rutinë. Lëvizjet e fundit kanë rikthyer në qendër të vëmendjes përplasjen e heshtur mes Erion Veliajt dhe Edi Ramës, duke ngritur një pyetje të madhe: kush e kontrollon sot realisht Bashkinë e Tiranës?
Shkarkimi i Anuela Ristanit nga posti i drejtimit të përkohshëm të Bashkisë, së bashku me lëvizjet e tjera në administratë, ka prodhuar një situatë të pazakontë. Veliaj, edhe pse ndodhet në një pozicion tepër të vështirë politik dhe ligjor, po sinjalizon se ende e konsideron Bashkinë si territorin e tij politik.
Por kjo sjell një tjetër pikëpyetje: si mund të ndërmarrë Veliaj një “fshesë” brenda Bashkisë pa pasur përballë një reagim të drejtpërdrejtë nga Edi Rama?
Rama dhe Veliaj: nga aleanca te përplasja?
Marrëdhënia mes dy figurave kryesore të socialistëve në Tiranë ka kaluar prej kohësh përmes disa fazave. Rama ishte një prej mbështetësve kryesorë të ngjitjes politike të Veliajt, por sot të dy ndodhen në një realitet krejt tjetër.
Veliaj është përballur me probleme të rënda ligjore, ndërsa pushteti i tij në Bashkinë e Tiranës është dobësuar ndjeshëm.
Në një moment, ishte pikërisht Rama ai që ndërhyri drejtpërdrejt ndaj tij.
Qeveria vendosi shkarkimin e Veliajt nga posti i kryebashkiakut, ndërsa çështja përfundoi në Gjykatën Kushtetuese. Gjykata e rrëzoi vendimin, duke rikthyer një situatë të pazakontë juridike dhe politike.
Ndërkohë, gjatë periudhës kur Veliaj ndodhej në paraburgim, në Bashki nisën ndryshime të rëndësishme në drejtimin e institucioneve dhe ndërmarrjeve.
Sipas Pamfletit, një pjesë e këtyre ndryshimeve u kryen nga njerëz të vendosur në detyrë gjatë mungesës së kryebashkiakut, ndërsa drejtues të rinj u shfaqën në institucione si UKT-ja dhe Policia Bashkiake.
Dhe pikërisht këtu nis misteri i ri.
Si u rikthye Veliaj në lojë?
Pavarësisht dobësimit të pozitës së tij, Veliaj duket se po përpiqet të rimarrë kontrollin mbi strukturat e Bashkisë.
Shkarkimi i Anuela Ristanit është parë nga disa qarqe politike si një sinjal i fortë.
Por pyetja kryesore është: a është ky një aksion personal i Veliajt, apo pjesë e një marrëveshjeje më të gjerë politike?
Nëse Rama është kundër këtyre lëvizjeve, përse nuk ka reaguar publikisht?
Dhe nëse është dakord, përse Veliaj po krijon përshtypjen e një politikani që po sfidon hapur strukturën e pushtetit të kryeministrit?
Beteja e vërtetë mund të jetë te kullat
Përtej posteve dhe emrave, ekziston një element që e bën këtë përplasje shumë më të rëndësishme: ndërtimet në Tiranë.
Para largimit të saj, Anuela Ristani firmosi një seri dokumentesh dhe lejesh ndërtimi. Disa prej tyre lidhen me projekte të mëdha dhe kulla, ndërsa një pjesë e procedurave lidhen me kompetencat e Këshillit Kombëtar të Territorit.
Kjo ka ngritur pyetjen nëse ndryshimi i drejtimit të Bashkisë mund të ndikojë mbi vlefshmërinë ose procedurat e këtyre akteve.
Dhe këtu hyn në lojë një tjetër element: paratë.
Lejet e ndërtimit, taksat e ndikimit në infrastrukturë dhe projektet shumë milionëshe e bëjnë kontrollin e Bashkisë së Tiranës një çështje që shkon shumë përtej politikës së zakonshme administrative.
Nëse kontrollon firmën, kontrollon një pjesë të rëndësishme të vendimmarrjes urbane.
Rama ka ndërhyrë më parë
Pamfleti kujton edhe ndërhyrjet e mëparshme të Ramës në territorin e Tiranës.
Prishja e strukturave të bareve dhe ndërhyrjet ndaj ndërtimeve në zona të ndryshme të kryeqytetit prekën interesa të lidhura me njerëz të fuqishëm të politikës dhe biznesit.
Në atë periudhë, sipas autorit, Veliaj nuk reagoi publikisht.
Ndërsa një pjesë e të prekurve u shfaqën më pas në protestat e njohura si “Revolucioni i Flamingove”.
Kjo ka prodhuar një tjetër teori politike: a po përdoret sot Bashkia e Tiranës si terren për të rregulluar ekuilibrat e vjetër mes pushtetit politik, biznesit dhe interesave të ndërtimit?
A po negocion Rama me Veliajn?
Kjo është pikërisht pika ku analiza e Pamfletit bëhet më e ashpër.
Autori ngre dyshimin se lëvizjet e fundit mund të mos jenë një luftë e drejtpërdrejtë Rama-Veliaj, por një betejë e kontrolluar, ku secila palë teston fuqinë e saj dhe kufijtë e kundërshtarit.
Në këtë skenar, Veliaj nuk do të ishte thjesht një kryebashkiak që po përpiqet të rikthehet në kontrollin e institucionit të tij.
Ai do të ishte një aktor që ende zotëron ndikim dhe që po përpiqet të negociojë pozicionin e tij të ardhshëm.
Ndërsa Rama do të kishte interes të ruante kontrollin mbi çdo zhvillim që lidhet me Bashkinë e Tiranës, veçanërisht kur në lojë janë interesa të mëdha ekonomike.
Kush e ka firmën e fundit?
Kjo mbetet pyetja më e madhe.
A po vepron Erion Veliaj në mënyrë autonome?
A është “fshesa” e tij një sfidë e drejtpërdrejtë ndaj Edi Ramës?
Apo kemi të bëjmë me një lëvizje të toleruar, madje të negociuar, brenda një skeme më të gjerë të pushtetit socialist?
Përgjigjja mund të mos vijë nga deklaratat publike.
Mund të vijë nga emrat që do të emërohen, nga lejet që do të miratohen, nga kullat që do të marrin dritën jeshile dhe nga njerëzit që do të largohen ose rikthehen në institucionet kyçe të Bashkisë.
Sepse ajo që po ndodh në Tiranë mund të mos jetë thjesht një “fshesë” administrative.
Mund të jetë fillimi i një rishpërndarjeje të madhe të pushtetit politik dhe ekonomik në kryeqytet.
Dhe në fund të kësaj beteje mbetet një pyetje që ende nuk ka përgjigje:
Kush po e mban në të vërtetë çelësin e Bashkisë së Tiranës – Erion Veliaj apo Edi Rama?