Europa zien nga protestat, panik në Athinë; blindohen dyqanet luksoze dhe boshatisen argjendaritë

Pronarët e dyqaneve luksoze në Athinë po marrin masa përpara protestave të 21 tetorit, nga frika se mund të përsëriten skenat e vandalizmit dhe plaçkitjeve në Francë dhe Itali. Protestat që kanë përfshirë disa vende europiane kanë mbërritur edhe në Shqipëri, ku studentët dhe të rinjtë po kërkojnë largimin e Edi Ramës, ndërsa përplasjet me policinë kanë vazhduar prej disa ditësh…

Dyqanet luksoze në qendër të Athinës kanë nisur të blindojnë vitrinat, ndërsa disa argjendari po largojnë bizhuteritë me vlerë, në prag të protestave të paralajmëruara për 21 tetor në kryeqytetin grek.

Në rrugën Voukourestiou, një nga zonat më të njohura tregtare të Athinës, pronarët e bizneseve po vendosin panele mbrojtëse në dritare dhe hyrje, nga frika e incidenteve të ngjashme me ato që kanë ndodhur ditët e fundit në Francë dhe Itali.

Televizioni grek SKAI raportoi mbrëmjen e 20 tetorit se një dyqan i njohur veshjesh dhe aksesorësh luksozë ka mbuluar dritaret me materiale mbrojtëse, duke lënë të hapur vetëm hyrjen kryesore. Edhe gazeta Proto Thema publikoi pamje nga zona, ku tregtarët po përgatiten për mundësinë e përplasjeve gjatë demonstratave.

Disa argjendari kanë boshatisur vitrinat për të shmangur grabitjet e mundshme. Deri tani nuk ka të dhëna se protestuesit në Athinë kanë paralajmëruar sulme ndaj bizneseve, por pamjet e dyqaneve të shkatërruara dhe të plaçkitura në qytetet franceze kanë ndikuar drejtpërdrejt në vendimin e tregtarëve grekë për të marrë masa parandaluese.

Megjithatë, ajo që po ndodh në Athinë nuk është një zhvillim i izoluar. Greqia po përgatitet për protesta në një moment kur disa vende të Europës po përballen me demonstrata kundër rritjes së kostos së jetesës, problemeve në arsim, krizës së strehimit dhe politikave të qeverive.

Nga Franca në Itali, protestat kanë kaluar në përplasje me policinë

Protestat nisën nga pakënaqësitë për gjendjen e arsimit dhe u zgjeruan me pjesëmarrjen e qytetarëve që kundërshtojnë rritjen e çmimeve të karburanteve dhe kostos së jetesës. Në dis

a qytete, grupe protestuesish u përplasën me policinë, dëmtuan prona dhe plaçkitën dyqane.

Incidentet detyruan autoritetet franceze të shtojnë masat e sigurisë, ndërsa presidenti Emmanuel Macron dënoi aktet e dhunës. Pikërisht pamjet nga këto përplasje kanë nxitur shqetësimin e pronarëve të bizneseve në Athinë.

Edhe Italia po përballet me demonstrata dhe incidente. Në Milano, protestat e 17 tetorit u shoqëruan me përplasje mes demonstruesve dhe forcave të rendit. Sipas gazetës franceze Le Monde, autoritetet italiane arrestuan mbi 270 persona pas incidenteve, ndërsa kryeministrja Giorgia Meloni zhvilloi një mbledhje urgjente për situatën.

Në Torino dhe Romë, nxënësit dhe studentët kanë kundërshtuar politikat arsimore, ndërsa në qytete të tjera qytetarët kanë protestuar për çmimet e energjisë dhe kushtet ekonomike.

Protesta janë zhvilluar edhe në Belgjikë, Spanjë dhe Portugali. Në Bruksel, policia ka përdorur mjete për shpërndarjen e demonstruesve, ndërsa në Madrid dhe Lisbonë protestuesit kanë ngritur çadra në sheshe publike për të kundërshtuar çmimet e banesave dhe qiratë e papërballueshme.

Në Portugali, sindikata CGTP organizoi më 17 tetor një marshim në Lisbonë, duke kërkuar paga dhe pensione më të larta, si dhe masa për përballimin e kostos së strehimit.

Në këtë panoramë europiane hyn edhe Shqipëria, ku protestat kundër qeverisë së Edi Ramës kanë marrë përmasa më të mëdha pas përfshirjes së studentëve dhe nxënësve.

Më 13 tetor, demonstratat në Tiranë u shoqëruan me përplasje mes protestuesve dhe policisë. Të rinjtë kërkuan përmirësimin e kushteve në universitete, mbështetje financiare, mundësi punësimi dhe masa kundër korrupsionit.

Sipas Reuters, më 17 tetor mijëra të rinj u mblodhën përpara Ministrisë së Arsimit, duke kërkuar dorëheqjen e kryeministrit Edi Rama. Gjatë protestës, disa demonstrues të maskuar hodhën gurë ndaj policisë, ndërsa forcat e rendit përdorën gaz lotsjellës, granata zhurmuese dhe autobote uji.

Policia shqiptare raportoi deri në atë datë rreth 500 persona të shoqëruar ose ndaluar gjatë protestave, prej të cilëve 330 u lanë të lirë.

Protestat e studentëve iu bashkuan lëvizjes më të gjerë kundër qeverisë, e njohur si “Revolucioni Flamingo”, që nisi në muajin maj me kundërshtimin e një projekti turistik në ishullin e Sazanit, të lidhur me Jared Kushner, dhëndrin e presidentit amerikan Donald Trump.

Ajo që nisi si kundërshtim ndaj një projekti zhvillimi turistik dhe ndikimit të tij në mjedis, u zgjerua në një lëvizje që ngriti kërkesa kundër korrupsionit, politikave qeveritare dhe më pas për dorëheqjen e Ramës.

Më 20 tetor, agjencia Associated Press raportoi se protestat kundër qeverisë shqiptare kishin hyrë në ditën e tetë, ndërsa përplasjet me policinë vazhdonin. Kryeministri Rama ka refuzuar të japë dorëheqjen dhe ka akuzuar grupe ekstremiste se po shfrytëzojnë pakënaqësitë e të rinjve për të nxitur dhunën.

Edhe mediat ndërkombëtare e kanë përfshirë Shqipërinë në raportimet për protestat europiane. Gazeta greke Proto Thema publikoi më 19 tetor një analizë me titullin “Nga Parisi në Tiranë”, duke lidhur protestat në vendet europiane me presionin ekonomik mbi të rinjtë dhe rënien e besimit ndaj qeverive.

Pse po shqetësohen tregtarët grekë?

Protestat në Francë, Itali dhe Shqipëri kanë shkaqe të ndryshme dhe nuk përbëjnë një lëvizje të vetme të organizuar. Megjithatë, ato kanë disa kërkesa të përbashkëta që lidhen me koston e jetesës, shërbimet publike, arsimin dhe pakënaqësinë ndaj qeverive.

Për tregtarët e Athinës, shqetësimi i menjëhershëm nuk lidhet me kërkesat politike të protestuesve, por me mundësinë që grupe të dhunshme të shfrytëzojnë demonstratat për të dëmtuar ose plaçkitur biznese.

Masat në rrugën Voukourestiou tregojnë se pamjet e incidenteve në Paris dhe Milano po ndikojnë edhe në përgatitjet e bizneseve greke, përpara se protestat të kenë nisur.

Ndërsa autoritetet greke përgatiten për demonstratat e 21 tetorit, zhvillimet në Francë, Itali dhe Shqipëri tregojnë se protestat për çështje ekonomike dhe arsimore mund të shndërrohen në përplasje politike me qeveritë, veçanërisht kur policia dhe grupe demonstruesish përfshihen në incidente të dhunshme