“Duart e arta” të pushtetarëve dhe “dora e hekurt” mbi qytetarët

Nga Evarist Beqiri

Tirana u zgjua sot me një skenë tragjikomike: fadromat e shtetit që shqyejnë gurët e Bulevardit “Dëshmorët e Kombit” për të shpëtuar fytyrën e arrogancës së një pushteti të kalbëzuar. Ky është paniku i një qeverie që kujton se duke pastruar rrugën nga gurët, do t’i pastrojë rinisë inatin nga shpirti. Dhuna e të rinjve nuk buron nga kalldrëmi i Bulevardit; ajo buron nga gurët që kjo qeveri i ka vënë nën rrota meritokracisë dhe drejtësisë. Mund ta betonizoni sheshin, por nuk e betonizoni dot zemërimin e një gjenerate.

Pushteti po përpiqet të kurojë simptomën, jo sëmundjen. Terrori policor në rrugët e Tiranës ka tronditur këdo, veç Neronit modern. Kur Neroni po humbiste pushtetin, fjalët e tij të fundit ishin: “Çfarë artisti po humbet bota!”. Sot, Shqipëria e mes-tetorit dëshmon një shfaqje të ngjashme, ku një kryeministër i izoluar përpiqet të shesë veten si teknokrat global, ndërkohë që qyteti poshtë dritares së tij po digjet. Nuk jemi më në rrafshin e një krize politike, por përpara një revolte sociale organike.

Rinia nuk po gjuan me gurë Brukselin, po gjuan modelin e korrupsionit të Tiranës. Ata nuk janë ngritur sepse urrejnë Shqipërinë. Institucionet kanë humbur besueshmërinë, prandaj zemërimi i qytetarëve kthehet kundër simboleve të tyre. Kjo nuk e justifikon dhunën, por tregon sa e thellë është kriza e përfaqësimit.

Në panik e sipër, shteti po shfaq dy simptoma thellësisht të rrezikshme: pengmarrjen e integrimit dhe paranojën e sigurisë shtetërore. I kapluar nga sindroma “L’État, c’est moi” (Shteti jam unë), Kryeministri shantazhon qytetarët duke u thënë se po iku ai, bie rruga e BE-së. Bashkimi Europian negocion me institucione, jo me individë. T’i vësh shqiptarëve gjobën morale “Ose më mbani mua, ose s’ka Europë”, është pengmarrje e së ardhmes. Ky autokrat i izoluar po shfaq hapur mentalitetin: “Ose më mbani mua, ose nuk do të keni asgjë”.

Më alarmant është kalimi i narrativës në një alibi gjeopolitike. Kryeministri, si i sëmuri imagjinar, fshihet pas dronëve dhe sulmeve nga Irani apo Rusia për të justifikuar zemërimin e gjimnazistëve. Ky është kapitullimi logjik i kësaj qeverie. Sigurisht që kushdo mund të përfitojë nga një vend në kaos, por kaosin këtu nuk e krijoi as Putini as Garda Revolucionare iraniane. Kaosin e krijoi korrupsioni dhe kalbëzimi i pushtetit.

Irani na sulmon serverat, por buxhetin, tenderat dhe të ardhmen nuk na i vodhën iranianët. Atë na e vodhën ata që kanë zyrat pranë Kopshtit të Edenit. Ky pushtet ka kaluar në gjendje shtetrrethimi psikologjik. Shteti ynë ka degraduar deri aty sa kërcënon protestuesit civilë me RENEA-n. Ky shtet de facto ka shpallur shoqërinë e vet si armik të armatosur.

Kulmi i këtij dëshpërimi është ofendimi. T’i quash këta të rinj “kokë boshe” është vetëvrasje morale. Le të mos harrojmë: këta protestues janë ekskluzivisht produkt i 13 viteve të qeverisjes së tij. Nëse ata e kanë “kokën boshe”, kjo ndodh sepse kjo qeveri u boshatisi shpresën, xhepat e prindërve dhe mundësinë për të ndërtuar të ardhmen këtu.

Një shtet që ka lënë të lirë eksponentët e krimit të organizuar dhe pushtetarët e qelbëzuar, gjen forcën të përplaset dhëmbë për dhëmbë vetëm me fëmijët e kësaj Republike. Qeveria po premton “dorën e hekurt” të ligjit për 18-vjeçarët që thyen xhama, ndërkohë që ka lejuar “duart e arta” të pushtetarëve që të vjedhin miliona pa iu dridhur qerpiku. Nuk mund të mbulosh kolapsin moral të qeverisjes duke mbushur furgonët e policisë me gjimnazistë. Përplasja brutale e policisë me bijtë dhe bijat e kësaj Republike është pamja më dëshpëruese në rrugën tonë të shtetformimit.

Pushteti ka humbur kontrollin e shtetit. Ai po përpiqet që të kontrollojë pamjen e krizës, kur shkaku i saj kërkon përgjegjësi politike dhe institucionale. Zgjidhja nuk vjen as nga gazi lotsjellës, as nga arroganca. Zgjidhja fillon kur ky pushtet të pranojë që modeli i tij ka rënë. Tani fjalën e ka Drejtësia dhe mjetet demokratike. Sa më shpejt të pastrohen radhët lart, aq më shpejt do të qetësohen rrugët poshtë. Nuk ka për të pasur paqe sociale pa Drejtësi.