Një SMS për pakon, tjetri për gjobën / Si po mashtrohen qytetarët

Qytetarët në Shqipëri po përballen me një tjetër skemë mashtrimi përmes mesazheve SMS, ku përdoren emrat e institucioneve publike dhe shërbimeve të njohura për të fituar besimin e marrësve. Mesazhet, të dërguara nga numra të huaj me prefiksin +212, që i përket Marokut, paraqiten si njoftime nga Posta Shqiptare dhe Drejtoria e Përgjithshme e Shërbimeve të Transportit Rrugor (DPSHTRR), por përmbajnë lidhje të dyshimta që mund të shërbejnë për vjedhjen e të dhënave personale dhe financiare.

Në njërin prej rasteve, dërguesi prezantohet si shërbimi i Postës Shqiptare dhe njofton qytetarin se një pako nuk mund të dorëzohet për shkak të një problemi me adresën. Për të zgjidhur situatën, marrësit i kërkohet të përditësojë të dhënat përmes një lidhjeje interneti, me paralajmërimin se në të kundërt dërgesa do të mbahet në një automatik postar. Mesazhi shoqërohet edhe me një kod marrjeje, duke krijuar përshtypjen e një komunikimi zyrtar.

Një tjetër mesazh përdor emrin e DPSHTRR-së. Në këtë rast, qytetarit i thuhet se automjeti i tij është përfshirë në një shkelje të rregullave të qarkullimit rrugor. Për të parë detajet e pretenduara të shkeljes, ai udhëzohet të hapë një faqe interneti që imiton komunikimin zyrtar të institucionit dhe të vendosë numrin e targës së automjetit.

Të dyja rastet ndjekin të njëjtën logjikë: përdorimin e emrave të institucioneve të njohura dhe krijimin e një ndjesie urgjence, për të nxitur qytetarët të klikojnë pa verifikuar më parë vërtetësinë e njoftimit.

Rreziku qëndron te mundësia që faqet e rreme të mbledhin të dhëna personale, kredenciale hyrjeje në llogari, informacione identifikuese apo të dhëna bankare. Në varësi të përmbajtjes së lidhjes, përdoruesit mund të ekspozohen edhe ndaj shkarkimit të programeve keqdashëse ose marrjes së kontrollit mbi llogaritë e tyre.

Një prej sinjaleve paralajmëruese është adresa e internetit që nuk përputhet me domenet zyrtare të institucioneve. Në rastin e mesazhit që përdor emrin e DPSHTRR-së, lidhja përmban domenin e dyshimtë yucpyo.cfd, i cili nuk është domeni zyrtar i institucionit. Edhe numri i huaj nga i cili mbërrijnë mesazhet duhet të shërbejë si arsye për verifikim, megjithëse prefiksi i huaj, i vetëm, nuk provon mashtrimin.

Ekspertët e sigurisë kibernetike këshillojnë qytetarët të mos klikojnë në lidhje të dërguara nga numra të panjohur dhe të mos japin të dhëna personale, numra kartash bankare, fjalëkalime apo kode verifikimi. Ata rekomandojnë që çdo njoftim të kontrollohet përmes faqeve dhe kanaleve zyrtare të institucioneve, ndërsa numrat e dyshimtë të bllokohen dhe raportohen. Qytetarët duhet gjithashtu të shmangin përgjigjet ndaj mesazheve që kërkojnë veprime të caktuara, si dërgimi i fjalës “PO” për aktivizimin e lidhjeve.

Në rast se dikush ka klikuar në një lidhje dhe ka vendosur të dhëna bankare, duhet të kontaktojë menjëherë bankën për të bllokuar kartën ose për të marrë masa të tjera mbrojtëse. Nëse janë dhënë fjalëkalime, rekomandohet ndryshimi i tyre dhe aktivizimi i verifikimit me dy faktorë.

Rastet tregojnë se identiteti i institucioneve publike dhe shërbimeve të përditshme po përdoret si pjesë e skemave të mashtrimit online. Një mesazh që duket si njoftim për një pako apo një shkelje rrugore mund të jetë një përpjekje për të marrë të dhënat dhe aksesin në llogaritë e qytetarëve.