Shqipëria në grupin e 4-shes/ BE përgatit “hartën” drejt anëtarësimit

Shqipëria mund të hyjë në një fazë të re të procesit të anëtarësimit në Bashkimin Europian.

Bashkimi Europian po përgatit plane të posaçme, hap pas hapi, për Shqipërinë, Malin e Zi, Ukrainën dhe Moldavinë, katër vende që në propozimin e ri trajtohen si kandidatët më të avancuar në proces.

Sipas raportimit të Politico, bazuar te dy zyrtarë të lartë të Komisionit Europian, “roadmap”-et synojnë të përcaktojnë reformat prioritare, rezultatet që duhet të arrihen dhe afate orientuese për përfundimin e fazave të negociatave. Një përfaqësues i Komisionit ka konfirmuar se dokumentet janë në përgatitje.

Kjo është një lëvizje e rëndësishme, por duhet bërë një dallim thelbësor:

Shqipëria nuk ka marrë ende një datë zyrtare për anëtarësimin në BE.

Planet janë në përgatitje dhe procesi mbetet i kushtëzuar nga përmbushja e reformave dhe nga vendimet e vendeve anëtare.

Megjithatë, Shqipëria ka avancuar ndjeshëm në negociata.

Sipas Këshillit të Bashkimit Europian, vendi ka hapur të 33 kapitujt negociues dhe deri tani ka mbyllur përkohësisht tre prej tyre: Shkencën dhe Kërkimin, Arsimin dhe Kulturën dhe Marrëdhëniet me Jashtë.

Por pjesa më e vështirë mbetet përpara.

Në zemër të negociatave është grupi i kapitujve të quajtur “Themeloret”, ku përfshihen funksionimi i institucioneve demokratike, reforma e administratës publike, shteti i së drejtës dhe kriteret ekonomike. Sipas metodologjisë së BE-së, ky grup hapet i pari, mbyllet i fundit dhe progresi në të përcakton ritmin e përgjithshëm të negociatave.

Ka edhe një element të fortë rajonal.

Në planet e posaçme që po përgatiten për katër kandidatët nuk përfshihet Serbia. Në këtë fazë nuk parashikohet i njëjti format as për Kosovën, Maqedoninë e Veriut dhe Bosnjë-Hercegovinën. Kjo nuk do të thotë se proceset e tyre europiane janë mbyllur; bëhet fjalë vetëm për këtë mekanizëm të ri të raportuar për katër vendet.

Komisioni po shqyrton gjithashtu një model të integrimit gradual, ku kandidatët mund të përfitojnë më herët nga pjesë të tregut europian dhe projekte të përbashkëta, në varësi të progresit me reformat. Politika e përditësuar e zgjerimit pritet t’u prezantohet zyrtarëve më 6 tetor.

Kështu, pyetja për Shqipërinë po ndryshon.

Nuk është më vetëm:

Kur do të hyjë Shqipëria në BE?

Por:

Çfarë duhet të mbyllë Shqipëria dhe brenda çfarë afatesh që anëtarësimi të bëhet realitet?

Sepse “harta” mund të tregojë rrugën, por nuk garanton destinacionin. Reformat, rezultatet konkrete dhe miratimi i vendeve anëtare mbeten kushtet vendimtare.

Shqipëria është sot mes katër vendeve për të cilat Brukseli po përgatit një rrugë më të qartë drejt anëtarësimit. Tani prova e vërtetë është nëse Tirana do të arrijë t’i mbyllë detyrimet me ritmin që kërkon kjo rrugë e re.